नेपाली मौलिक कला, संस्कृति तथा परम्परागत बाजाको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यले मोरङको सुन्दरहरैँचा–१० स्थित न्यु बागेश्वरी नौमती बाजा समूहले पर्यटकीय स्थल बाघझोडामा नौमती बाजाको विशेष प्रदर्शनी तथा सांस्कृतिक प्रस्तुति कार्यक्रम सम्पन्न गरेको छ। कार्यक्रममा स्थानीयवासी, संस्कृति प्रेमी, विभिन्न संघसंस्थाका प्रतिनिधि तथा आन्तरिक पर्यटकहरूको उत्साहजनक सहभागिता रहेको थियो।

प्राकृतिक सौन्दर्यले भरिपूर्ण बाघझोडा क्षेत्रमा आयोजित उक्त कार्यक्रमले नेपाली मौलिक संस्कृतिको संरक्षण र प्रवर्द्धनमा नयाँ ऊर्जा थपेको सहभागीहरूले बताएका छन्। कार्यक्रममा नौमती बाजाका विभिन्न पारम्परिक धुनहरू प्रस्तुत गरिएका थिए। बाजाको मधुर स्वरले बाघझोडा क्षेत्र नै गुञ्जायमान बनेको थियो भने उपस्थित दर्शकहरू नेपाली मौलिक संस्कृतिको जीवन्त झल्को अनुभव गर्न पाउँदा उत्साहित देखिएका थिए।

कार्यक्रमका क्रममा नौमती बाजाको ऐतिहासिक महत्व, यसको सांस्कृतिक मूल्य तथा वर्तमान अवस्थामा यसको संरक्षणको आवश्यकता सम्बन्धी जानकारी समेत प्रदान गरिएको थियो। वक्ताहरूले आधुनिकता र प्रविधिको तीव्र विकाससँगै परम्परागत बाजा तथा सांस्कृतिक अभ्यासहरू क्रमशः ओझेलमा पर्दै गएको अवस्थामा यस्ता कार्यक्रमले मौलिक पहिचान जोगाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने बताएका थिए।

न्यु बागेश्वरी नौमती बाजा समूहकी अध्यक्ष हिमा बस्नेतले नौमती बाजा नेपाली समाजको सांस्कृतिक पहिचानसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको अमूल्य सम्पत्ति भएको बताइन्। उनले विवाह, व्रतबन्ध, धार्मिक अनुष्ठान, पुराण, जात्रा तथा अन्य शुभकार्यहरूमा नौमती बाजाको विशेष महत्व रहेको उल्लेख गर्दै यसको संरक्षणका लागि समुदाय, स्थानीय सरकार तथा सरोकारवाला सबै पक्षको सहकार्य आवश्यक रहेको धारणा राखिन्।

उनले पछिल्लो समय आधुनिक बाजा तथा डिजिटल प्रविधिको प्रभाव बढ्दै जाँदा नौमती बाजाको प्रयोग घट्दै गएको भए पनि यसको मौलिकता र सांस्कृतिक महत्व अझै कायम रहेको बताइन्। परम्परागत बाजालाई नयाँ पुस्तामाझ परिचित गराउन र उनीहरूलाई संस्कृति संरक्षणमा प्रेरित गर्न यस्ता कार्यक्रम निरन्तर सञ्चालन गरिने उनको भनाइ थियो।

समूहका सदस्य नरेन्द्र थापाले न्यु बागेश्वरी नौमती बाजा समूहले विगत केही वर्षदेखि नौमती बाजाको संरक्षण, अभ्यास तथा प्रवर्द्धनका लागि विभिन्न कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको जानकारी दिए। उनले आगामी दिनमा पनि विभिन्न स्थानमा सांस्कृतिक प्रदर्शनी, प्रशिक्षण तथा सचेतनामूलक कार्यक्रम आयोजना गरी नेपाली मौलिक संस्कृतिको जगेर्ना गर्ने योजना रहेको बताए।

प्रदर्शनीमा सहभागी स्थानीयवासीहरूले यस्ता कार्यक्रमले परम्परागत संस्कृति र नयाँ पुस्ताबीचको दूरी कम गर्न सहयोग पुग्ने बताएका छन्। विशेषगरी महिलाहरूको सक्रिय सहभागिताले नौमती बाजाप्रति नयाँ आकर्षण सिर्जना गरेको सहभागीहरूको भनाइ थियो। उनीहरूले नौमती बाजा केवल मनोरञ्जनको माध्यम मात्र नभई नेपाली समाजको इतिहास, संस्कृति र पहिचान बोकेको महत्वपूर्ण सम्पदा भएकाले यसको संरक्षणमा सबैले चासो दिनुपर्ने आवश्यकता औँल्याए।

कार्यक्रमले बाघझोडालाई सांस्कृतिक पर्यटनसँग जोड्ने सम्भावनालाई समेत उजागर गरेको छ। प्राकृतिक सौन्दर्यसँगै स्थानीय संस्कृति र परम्परालाई प्रवर्द्धन गर्न सके बाघझोडा क्षेत्र आन्तरिक पर्यटनको आकर्षक गन्तव्यका रूपमा थप स्थापित हुने विश्वास स्थानीयवासीहरूले व्यक्त गरेका छन्।

सहभागीहरूले यस्ता सांस्कृतिक कार्यक्रमलाई नियमित रूपमा सञ्चालन गर्न सके लोपोन्मुख अवस्थामा पुगेका परम्परागत बाजा तथा संस्कृतिको संरक्षणमा महत्वपूर्ण योगदान पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेका छन्। न्यु बागेश्वरी नौमती बाजा समूहको यो पहलले स्थानीय स्तरमा नेपाली मौलिक संस्कृति संरक्षण अभियानलाई थप मजबुत बनाएको अपेक्षा गरिएको छ।

सम्बन्धित समाचार

अटोचालकको पेसामा महिलाको आकर्षण जेन-जी आन्दोलन : प्रहरी र सशस्त्र आईजीलाई कारबाही गर्न आयोगको सिफारिस श्रम तथा रोजगार क्षेत्रमा ३ अर्ब ६३ करोड बजेट ढाका उद्योगमार्फत आत्मनिर्भर बन्दै तमानखोलाका महिला प्रतिनिधिसभा बैठकमा अमर्यादित गतिविधि गर्नेमाथि सभामुख कारबाही गर्ने तयारी रास्वपा सभापति लामिछाने र भारतीय विदेशमन्त्रीबीच भेटवार्ता तत्कालीन गृहमन्त्री गुरुङमाथिको छानबिन समितिले बुझायो प्रतिवेदन अवसर, चुनौती र कार्यान्वयन परीक्षा