Saturday, September 19, 2020
Home भर्खरै सप्तकोशीको बहाब गाउँतीर सोझियो

सप्तकोशीको बहाब गाउँतीर सोझियो

बाढी आउदा डुबाउने डर, घटदा जमिन कटानको चिन्ता

चिलिया टप्पु (उदयपुर) । सप्तकोशी नदीको बहाब गाउँतिर सोझिँदा बेलका नगरपालिका र बराह क्षेत्र नगरपालिका तीन वडाका दर्जन बढी गाउँका बासिन्दा रातभर ढुक्कले निदाउन पाएका छैनन् । बाढी आउँदा डुबाउला भन्ने चिन्ता छ, बाढी घट्दा जमिन कटान गरेर झन् छिटो गाउँ पस्ला भन्ने डरले उनीहरुलाई सताउने गरेको छ ।

स्थानीयबासी वषौंदेखि यो समस्यासँग जुध्दै आएका छन् । कोशी सम्झौता अनुसार भारत सरकारले नदीको दुवै तर्फ तटबन्ध नबनाएका कारण पछिल्लो केही वर्षयता बाढी र डुबानको समस्या अझ बढेर गएको बताउँछन् सप्तकोशी नदीकै छेउमा घर र खेती भएका बराह क्षेत्र नगरपालिका– ६ का बाजाहाङ लिम्बु । ‘नदी पूरै गाउँतिर सोझिएको छ, ढुक्कले निदाउन पनि सकिएको छैन ।’ उनले भने । सप्तकोशी नदी बराह क्षेत्र नगरपालिकाको मध्यभागबाट बग्दछ । बर्खामा नदीले वर्षेनी धेरै मात्रामा जनधनको क्षति पु¥याउँदै आएको छ । बाढी आउँदा घर जग्गा डुबाउने र घट्दा किनारामा जमिन कटान तीव्र रुपमा गर्दा सप्तकोशी किनाराका हजारौंँ बासिन्दालाई घरबार बिहीन बनाई सकेको छ ।

बेलका नगरपालिका– ३ स्थित चिलिया टप्पु, श्रीलंका टप्पु, सिसौली टप्पु, एबिसि टप्पु, रामनगर, बोचि, भागलपुर, क्रान्ति टोल, बानडाँडा र कोशी टप्पु आरक्ष उच्च जोखिममा परेको छ

 

बेलका नगरपालिका– ३ स्थित चिलिया टप्पु, श्रीलंका टप्पु, सिसौली टप्पु, एबिसि टप्पु, रामनगर, बोचि, भागलपुर, क्रान्ति टोल, बानडाँडा र कोशी टप्पु आरक्ष उच्च जोखिममा परेको छ । सप्तकोशीमा पानीको बहाब घटेसँगै कटान तीब्र रुपमा बढेकाले त्यस क्षेत्रका बासिन्दा जोखिममा परेका हुन् । कोशीले ६ सय मिटर कटान गरि सकेको छ । करिब २ सय मिटर कटान गर्न बाँकी रहेको छ । २ सय मिटर कटान गरे भने त्यहाँ बसोबास गर्ने ४ हजार घर परिवार बिस्थापित हुनुका साथै ठुलो जनधनको क्षति हुने बराह क्षेत्र नगरपालिका– ६ का वडा सदस्य श्यामबहादुर लिम्बुले बताए । ‘रोक थाम गर्न नसके बेलका नगरपालिकाका ३, २, १ सहित सप्तरीको फत्तेपुर, कन्चनरुपम, भारहद, राजबिराज हुँदै कुनै नाका भएर नदि बग्ने छ’ लिम्बुले भने ।

सप्तकोशी कटानले गर्दा बराह क्षेत्र नगरपालिका– ६ चिलिया टप्पुमा रहेको बाले सेवा आधारभूत बिद्यालय, जनता आधारभूत बिद्यालय, कौशिका आधारभूत बिद्यालय बेलका नगरपालिका– ३ तर्फ सरस्वती आधारभूत बिद्यालय सहित २ वटा स्वास्थ्य संस्था बिस्थापित भई सकेको वडा सदस्य लिम्बुले बताए । त्यहाँ रहेको एकता, सिर्जना, एबिसि, गिनेरी, रामनगर, बुधवारे, चिलिया टप्पु बिस्थापित हुने तयारीमा रहेको उनले बताए । सप्तकोशीको चार वटा भगालो छ । पुर्व पट्टिको भगालोले राजाबास चक्रघट्टी तर्फ कटानलाई तीब्र बनाएको छ भने पश्चिम पट्टिको भगालोले उदयपुर तर्फको चिलिया टप्पुमा क्षति प-याएको छ । सबै भन्दा खतरा पश्चिम भगालो हो । यसले उदयपुर, सप्तरीको अधिकाश भागमा क्षति पु-याउछ ।

सप्तकोशी नदीमा पानीको बहाब घटन् थालेपछि बराहक्षेत्र नगरपालिका–६ ठाकुरबारीस्थित १० नम्बर नोज स्पर (बाँध) कटान गर्न थालेपछि स्थानीयबासी चिन्तित भएको हो । कोशीमा पानीको बहाव घटबढ हुने क्रम जारी रहेकाले कमजोर बनेको स्पर १० को मर्मत सम्भार कार्य तीब्र पारेको हो । यसै हप्ता लगातार भएको वर्षाको कारण नदीमा बढेको पानीको बहावले स्परको करिब ६० मिटर भाग कटान गरेपछि अस्थायी रुपमा मर्मत थालेको जनाएको छ ।

यो पनि पढ्नुहोस   ८१ वर्षीया तरुनी

सो क्षेत्रमा कोशीले कटान गरेको भागमा मर्मत नहुँदा त्यहाका स्थानीयबासिन्दाहरुमा बाढीको त्रास बढेको हो । कोशीको पानीको सतह लगातार ओरालो लागेकाले कटान गरेका हुन । कटान भएको ठाउँमा थप कटान रोक्नका लागि बिहारबाट आएका जलसंसाधनका अधिकारी तथा ठेक्कादारले कटान रोक्ने प्रयास स्वरुप मर्मत गरिएको हो । कटान भएका ठाउँमा ठेकेदार ज्योति झाले अस्थायी रुपमा २५ हजार बोरामा बालुवा भरे कटान रोक्ने प्रयास गरिएको छ । कटान गरेको क्षेत्रमा नेपाल प्रहरी, नेपाली सेना, शसस्त्र प्रहरी र स्थानीय सरोकारवालाहरुले कटान रोक्नमा निगरानी गरि तत्काल मर्मत गर्न प्रदेश सरकार, प्रदेश योजना आयोग र संघिय सरकारमा नगर विपद ब्यवस्थापन समितिबाट निर्णय गरि जानकारी गराई प्रदेश सरकार मार्फत बिहार सरकारले अस्थायी रुपमा बाँध मर्मत गरेको बेलका नगरपालिकाका नगर प्रमुख दुर्गाकुमार थापाले बताए ।

कोशी व्यारेज निर्माण गरेको बेला देखिको सो सम्झौता अनुसार भारत सरकारले बर्षेनी कटान रोक्ने प्रयास गरेपनि पूर्णरुपमा सफल हुन नसक्दा नेपाली भूभाग वर्षेनी कटान र डुबानमा पर्दै आएको गुनासो छ

त्यसैगरी बराहक्षेत्र नगरपालिकाका नगर प्रमुख निलम खनालका अनुसार कोशीको पूर्वी किनारमा रहेको १० नम्बर नोज स्पारले बराहक्षेत्रको ठाकुरबारी बस्तीलाई जोखिम पार्ने भएकाले मर्मत गरि जोगाएको छ । सो बांध फुटेको खण्डमा चक्रघट्टी बजार लगायतका क्षेत्र पनि लैजान सक्ने भएकाले तत्काल कटान रोक्ने कार्य भई रहेको खनालले बताए ।

सुनसरीको भाण्टाबारी कोशी व्यारेज देखि उत्तर बराह क्षेत्र सम्मका बांध मर्मत सम्भार गर्ने र कटान नियन्त्रण गर्ने मूख्य दायित्व भने भारत सरकारको रहेको नगर प्रमुख खनालको भनाई छ । कोशी व्यारेज निर्माण गरेको बेला देखिको सो सम्झौता अनुसार भारत सरकारले बर्षेनी कटान रोक्ने प्रयास गरेपनि पूर्णरुपमा सफल हुन नसक्दा नेपाली भूभाग वर्षेनी कटान र डुबानमा पर्दै आएको खनालको गुनासो छ ।

यो पनि पढ्नुहोस   थाइलैन्डमा सैनिकले जथाभावी गोली चलाउँदा १७ को मृत्यु

कोशी तथा बक्राहा नदि नियन्त्रण आयोजना बिराटनगरका प्रमुख भिलानन्द यादबका अनुसार कोशी सम्झौता अनुसार चतरा देखि ब्यारेज सम्म भारत सरकारले तटबन्ध निर्माण गर्ने सम्झौता छ । कटान भएको बेला अस्थायी रुपमा भारत सरकारले मर्मत गर्दै आएको छ । सम्झौता अनुसार भारत सरकारले निर्माण गर्न पर्ने भएकाले नेपाल सरकार सामान्य मर्मत बाहेक ठुला योजना सञ्चालन गर्न नमिल्ने बताए ।

कटान रोकथामका लागि बिहार सरकारले अस्थायी रुपमा बोरामा बालुवा भरेर काम गरि राखेको कोशी योजनाका चिफ ईन्जिनियर प्रकाश दासको भनाई रहेको छ । आवश्यकता अनुसार काम गर्दै जानेछौं ।

(Visited 157 times, 1 visits today)
Loading comments...

RAJDHANIDAILY VIDEO

HAMRO PATRO

प्रमुख

काठमाडौं उपत्यकामा थपिए ७११ कोरोना संक्रमित, ५ जनाको मृत्यु

काठमाडौं । पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौँ उत्यकामा ७११ जना कोरोना सङ्क्रमित थपिएको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा जागेश्वर गौतमले जानकारी दिए । ती मध्ये...

थप १२०४ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि, १४४७ जना डिस्चार्ज

काठमाडौँ । पछिल्लो २४ घण्टामा थप १२०४ जनामा कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । यो सँगै नेपालमा कोरोना भाइरसबाट सङ्क्रमितको सङ्ख्या ६२ हजार ७९७...

उपत्यकामा मात्रै ६०० भन्दा बढी स्वास्थ्यकर्मी संक्रमित

काठमाडौँ । कोभिड–१९ को सङ्क्रमण पछिल्ला दिनमा स्वास्थ्यकर्मीमा बढी देखिन थालेको छ । मुलुकभर कोभिड–१९ को सङ्क्रमित बढिरहेको बेला उपत्यकामा अग्रपङ्क्तिमा काम गरिरहेका स्वास्थ्यकर्मीमा...

काँग्रेस महामन्त्री कोइराला अस्पतालबाट ‘डिस्चार्ज’

काठमाडौँ । नेपाली काँग्रेसका महामन्त्री डा शशाङ्क कोइराला अस्पतालबाट ‘डिस्चार्ज’ भएका छन् । केही दिन पहिला कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएका महामन्त्री कोइरालामा सामान्य ज्वरो...

भर्खरै

ठमेलमा टोलवासीको रात्रि सुरक्षागस्ती (फोटो फिचर)

काठमाडौं । ठमेलको पहिचानमा विकृति आउन नदिन र स्थानीयवासीको अमनचयनलाई कायम राख्न टोलीवासीले रात्रि सुरक्षागस्ती सुरु गरेका छन् । ठैटीदेखि गल्कोपाखासम्म राति ८ बजेदेखि...

काठमाडौं उपत्यकामा थपिए ७११ कोरोना संक्रमित, ५ जनाको मृत्यु

काठमाडौं । पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौँ उत्यकामा ७११ जना कोरोना सङ्क्रमित थपिएको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा जागेश्वर गौतमले जानकारी दिए । ती मध्ये...

कोरोनाबाट थप ११ जनाको मृत्यु, मृतकको संख्या ४०१ पुग्यो

काठमाडौँ । पछिल्लो २४ घण्टामा कोरोना सङ्क्रणबाट ११ जनाको मृत्यु भएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका अनुसार ७ महिला र ४ जना पुरुष...

थप १२०४ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि, १४४७ जना डिस्चार्ज

काठमाडौँ । पछिल्लो २४ घण्टामा थप १२०४ जनामा कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । यो सँगै नेपालमा कोरोना भाइरसबाट सङ्क्रमितको सङ्ख्या ६२ हजार ७९७...

धेरै पढिएका

उदयपुरकी प्रेमीकालाइ ३३ लाख ठगी गर्ने खोटाङका प्रेमी पक्राउ

उदयपुर । जिल्ला प्रहरी कार्यालय उदयपुरले प्रेम जालमा पारेर पैसा ठगी गर्ने खोटाङका एक युवालाई पक्राउ गरेको छ । विवाहपछि ठूलो व्यावसाय गरेर जीवन...

एमसीसी राष्ट्रिय हितमा पास हुन्छ : प्रचण्ड

सुर्खेत । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ ले नेकपाले नेपालको राजनीतिक मानचित्र बदलेको बताएका छन् ।

पत्नी हत्यारा सशस्त्रका पूर्वडिआइजी रञ्जन कोइरालालाई जेलमुक्त गर्ने सर्वाेच्चको आदेश किन विवादमा पर्यो ?

काठमाडौं । पत्नी हत्याको अभियोगमा साढे ८ वर्ष जेल सजाय काटेर बिहीबार रिहा भएका सशस्त्र प्रहरीका पूर्वनायब महानिरीक्षक (डिआइजी) रञ्जन कोइरालालाई छुट दिने सर्वोच्च अदालतको...

५६ खेलाडी परिवारलाई आईओएफटीसीको राहत

काठमाडौं । अमेरिकाको पोर्टल्यान्डमा मुख्यालय रहेको अन्तर्राष्ट्रिय खुला मैत्री तेक्वान्दो च्याम्पियनसिप (आईओएफटीसी) ले काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरका ५६ खेलाडी परिवारलाई राहत स्वरुप खाद्यान्न वितरण...

ई-पेपर

(Visited 63 times, 1 visits today)