Saturday, October 31, 2020
Home सौजन्य लहठी बालामा मिथिला जादु

लहठी बालामा मिथिला जादु

कला

सुजीतकुमार झा

‘मैले दुई जोडा मिथिला चित्रकला लहठी आजै किनें,’ जनकपुरधाम–५ की रञ्जिता मण्डलले सुनाइन् । उनीसँगै छिमेकी रतिया देवीले पनि लहठी र वाला किनिन् । अरुभन्दा फरकमात्रै होइन, आकर्षक देखिने उनको अनुभव छ ।

हो, लहठी र बालामा मिथिला चित्रकलाको चर्चा अहिले जनकपुरधामका गल्लीगल्लीमा चलिरहेको छ । झट्ट हेर्दा चिटिक्क देखिने । भीडमा अलग आकर्षण । बजारमा जे चलेको छ, सबै त्यसकै पछि लागिरहेको हुन्छ । अहिले बजार पुग्ने धेरैजसोलाई लहठी र बालामा मिथिला चित्रकलाले यसरी लोभ्याएको छ । महिलाको आकर्षण नै बनेको छ, मिथिला चित्रकला ।

लहठी र बालामा मिथिला चित्रकला बनाउने जनकपुरधाम– २१ कुर्थाकी दीपा कर्ण लहठीमा मिथिला चित्रकला बनाउन थालेपछि कारोबार ह्वात्तै बढेको बताउ“छिन् । १७ वर्षदेखि उनी मिथिला चित्रकलामा आबद्ध छिन् । उनकी आमा तथा हजुरआमा कलाकार नै थिए । हजुरआमालाई भारत बिहार सरकारले केही वर्षअघि सम्मानसमेत ग-यो ।

पेपर, कपडा, क्यानभास, कुट, माटाका भाँडो, कुर्ती, दूपट्टा, गमछी, भेस्ट, बेडसिट, क्यूचन कोभर, जोलरी, पागमा पनि मिथिला चित्रकला बनाउने गर्छिन्, दीपा । लहठी र वालाले छुट्टै पहिचान दिइरहेको उनको अनुभव छ ।

त्यसो त, जनकपुरधाममा मिथिला चित्रकलाका कयौं कलाकार छन् । विदेशमा मिथिला चित्रकलाको माग अत्यधिक रहेको उनीहरू बताउँछन् । आफूहरूले मिथिला चित्रकला पठाउन चाहेको दीपाका पति हिमांशु कर्णले सुनाए । ‘लहठी र बालाको लोकप्रियताले हाम्रो आत्मबल बढेको छ,’ उत्साहित उनले सुनाए ।

मिथिला लोक–चित्रकलामा विद्यमान आदिम तत्व सरल वक्र दुईचार ठाडा तेर्सा समान्तर रेखाबाट त्रिकोण, वृत्त, चक्र भएका प्रारम्भिक अतिरिक्त ऐतिहासिक तथा वैदिककालिन औपनिषदि तथा उत्तर मध्यकालिन तत्व पाइन्छन् ।

सांस्कृतिविद् अशोक दत्त मिथिला चित्रको फाइदा कलाकार लिन नसकिरहेको बताउँछन् । सरकारले बजार व्यवस्थापनमा सहयोग गरिदिनुपर्ने उनको माग छ । नेपल उद्योग वाणिज्य संघ प्रदेश २ अध्यक्ष शिवशंकर साह हिरा हस्तकला व्यवसाय बढाउन सरकारी नीति अभाव रहेको औंल्याउँछन् ।

जनकपुरधाममा लहठी बालाले प्रसिद्धि पाए पनि बाहिर पठाउन नसकेको दीपाले सुनाइन् । ‘योभन्दा अझ राम्रो गरेर देखाउन सक्छौं,’ भन्छिन् ।

दीपाको घरपरिवार मिथिला चित्रकलाबाटै चलिरहेको छ । दम्पतिका अतिरिक्त सासुससुरा, दुई छोरी र एक छोराको स्याहारसुसार यही कलाबाट धानिरहेको उनीहरू बताउँछन् ।

(Visited 63 times, 1 visits today)
Loading comments...

आजको समाचार

साताका लोकप्रिय समाचार

राप्ती प्रादेशिक अस्पताल तुलसीपुरलाई २ सय बेडको स्वीकृति

तुलसीपुर । राप्ती प्रादेशिक अस्पताल तुलसीपुरको स्तर वृद्धि भएको छ । सचिव स्तरीय निर्णयबाट दाङको तुलसीपुर स्थित राप्ती प्रादेशिक अस्पताललाई २ सय बेडको स्वीकृत...

इन्स्टाग्रामबाट अबदेखि चार घण्टा लाइभ गर्न मिल्ने

वासिङ्टन । फोटोहरु राख्न मिल्ने सामाजिक सञ्जाल इन्स्टाग्राममा अबदेखि चार घण्टासम्म लाइभ गर्न मिल्ने भएको छ । यसअघि एक घण्टा मात्रै लाइभ गर्न मिल्ने व्यवस्था...

राष्ट्रपतिबाट टीका ग्रहण

काठमाडौं । राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले विजयादशमीका अवसरमा आज आमा मिथिला पाण्डेका हातबाट १० बजेर १९ मिनेटको शुभसाइतमा टीका र जमरा ग्रहण गर्नुभएको छ । राष्ट्रपति...

वडा सचिवको नेतृत्वमा पाँचौं पटक दलित समुदायमाथि कुटपिट

बैतडी । दशैको दिन थियो, आफ्नै वडाका वडासचिव नैनसिंह रोकायाको नेतृत्वमा आएका ब्यक्तिहरु राति ११ बजे दलित समुदाय काँडा गाउँमा पुग्यो । राति उक्त...

गाली बेइज्जती गर्ने भण्डारीलाई साइबर मुद्दा

काठमाडौं । सामाजिक सञ्जालमार्फत पशुपति क्षेत्र विकास कोषका कोषाध्यक्ष डा मिलनकुमार थापाको गालीबेइज्जती हुने सामग्री पोष्ट गरेका केदारमान भण्डारीलाई साइबर अपराधको मुद्दा लगाउने तयारी...

ट्रेन्डिङ

कोरोना महामारी र राष्ट्रिय हातेमालो

प्रायः देश आज कोरोना भाइरस र यसको भयसँग लडिरहेका छन् । नेपाल पनि यस महामारीबाट उम्कन सकेको छैन । एसिया प्रशान्त क्षेत्रमा दक्षिण एसिया...

साँगाबाट काठमाडौँ उपत्यका प्रवेश गर्ने १३ मा कोरोना पोजिटिभ

काभ्रेपलाञ्चोक । एक हप्तामा पूर्वी–नाका साँगाबाट काठमाडौँ उपत्यका प्रवेश गर्ने यात्रुमध्ये १३ जनामा कोरोना सङ्क्रमण पोजिटिभ देखिएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयअन्तर्गत स्वास्थ्य...

थप दरबन्दी सिर्जनामा कडाइ

काठमाडौँ । अर्थमन्त्रालयले नयाँ सङ्गठन स्थापना र थप दरबन्दी सिर्जनामा कडाइ गर्ने भएको छ । थप दरबन्दी सिर्जना हुँदा आर्थिक दायित्वसमेत बढ्ने...

मुस्कान खातुनलाई सहगोग गर्दै जन्मदिन मनाए पर्यटनमन्त्री भट्टराइले

काठमाडौं । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) का स्थायी कमिटी सदस्य तथा संकृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री योगेश भट्टराई आफ्नो जन्मदिनको अवसरमा एसिड पिडित...

सिटीको विजयी सुरुवात

लन्डन । साबिकको उपविजेता म्यानचेस्टर सिटीले नयाँ सिजनको इग्लिस प्रिमियर लिगमा सुखद सुुरुवात गरेको छ । नयाँ सिजनको पहिलो खेलमा वल्भ्सलाई ३–१ ले पराजित...

रौतहटमा २ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि

रौतहट । रौतहटका २ जनामा कोरोना भाइरस संक्रमण भएको देखिएको छ । जिल्लाको वृन्दावन नगरपालिका वाड नंं ९ भुसाहा बस्ने २४ वर्षीय पुरुष र...

शुल्क तिर्न नसक्दा शव अस्पतालमा

सउल । धादिङ, झार्लाङ निवासी मैती तमाङको गत सोमबार (जेठ १२ गते) यहाँ मृत्यु भएको छ । झण्डै एक महिनाअघि छनानस्थित एक कन्स्ट्रक्शन कम्पनीमा...

जातीय विभेदको अन्त्य कानुनले होइन प्रज्ञाले

गत १० जेठमा विजातीय विवाहविरुद्ध भएको रुकुमको नरसंहाररूपी घटनाले हाम्रो समाजमा विगतमा घटेका अन्य घटनालाई पनि पुनःस्मृति गराइदिएको छ । छुवाछुतविरुद्ध अनेक किसिमका हिंसाजन्य...

RAJDHANIDAILY VIDEO

HAMRO PATRO

प्रमुख

भक्तपुरमा होम आइसोलेशनमा ६ जनाकाे मृत्यु

भक्तपुर ।  सूर्यविनायक नगरपालिका–५ कटुञ्जे बस्ने एक ७७ वर्षीया कोरोना भाइरस संक्रमितको होम आइसोलेशनमा मृत्यु भएको छ । मिर्गौलाका बिरामी उनको डाइलाइसिस गर्ने क्रममा...

गाली बेइज्जती गर्ने भण्डारीलाई साइबर मुद्दा

काठमाडौं । सामाजिक सञ्जालमार्फत पशुपति क्षेत्र विकास कोषका कोषाध्यक्ष डा मिलनकुमार थापाको गालीबेइज्जती हुने सामग्री पोष्ट गरेका केदारमान भण्डारीलाई साइबर अपराधको मुद्दा लगाउने तयारी...

काेराेना संक्रमणबाट पत्रकार बिष्णुप्रसाद चौलागाईंको निधन

काठमाडाैं ।  कोरोना संक्रमणपछि उपचाररत काभ्रेस्थित काभ्रे पोस्टका प्रधान सम्पादक ५१ वर्षीय बिष्णुप्रसाद चौलागाईंको निधन भएको छ। गत असोज २६ गते चौलागाईंमा कोरोना संक्रमण पुष्टि...

दुईपटक शून्यमा झरेको जुम्लामा पुनः सङ्क्रमण बढ्यो

जुम्ला ।  दोस्रोपटक कोरोना शून्य भएको जुम्लामा सङ्क्रमण बढ्दै गएको छ । सुरक्षा सतर्कता नअपनाउँदा कोरोना सङ्क्रमणको ग्राफ बढेको विश्लेषकले बताउने गरेका छन् । यहाँका...

भर्खरै

जमरालाई नदीमा सेलाएर मनाइयो कोजाग्रत पूर्णिमा

काठमाडाैं ।  धनधान्य एवं सम्पन्नताकी देवी महालक्ष्मीको पूजा आराधना सहित रात्रिमा जाग्राम बसेर नेपालीले महान् चाड बडा दशैँलाई बिदा गरेका छन् । नेपालीले भव्यरुपमा...

छुरा प्रहार गरी हत्या,हत्या गर्ने फरार

काठमाडौँको टोखा नगरपालिका –५ धापासीमा छुरा प्रहारबाट एक व्यक्तिको मृत्यु भएको छ । गोरखा घर भई सोही ठाउँमा बस्ने २४ वर्षीय आशिष मगरको मृत्यु...

भक्तपुरमा होम आइसोलेशनमा ६ जनाकाे मृत्यु

भक्तपुर ।  सूर्यविनायक नगरपालिका–५ कटुञ्जे बस्ने एक ७७ वर्षीया कोरोना भाइरस संक्रमितको होम आइसोलेशनमा मृत्यु भएको छ । मिर्गौलाका बिरामी उनको डाइलाइसिस गर्ने क्रममा...

आठ दिनपछि चौरसियाको अन्त्येष्टि

 पर्सा । मृत्युको आठ दिनपछि नेपाल काम्युनिष्ट पार्टी( नेकपा)पर्साको विन्धवासनी गाँउपालिका कमिटीका सचिव मुकेश चौरसियाको आज अन्त्येष्टि गरिएको छ । चौरसियाको परिवारले दिएको किटानी...

धेरै पढिएका

गाली बेइज्जती गर्ने भण्डारीलाई साइबर मुद्दा

काठमाडौं । सामाजिक सञ्जालमार्फत पशुपति क्षेत्र विकास कोषका कोषाध्यक्ष डा मिलनकुमार थापाको गालीबेइज्जती हुने सामग्री पोष्ट गरेका केदारमान भण्डारीलाई साइबर अपराधको मुद्दा लगाउने तयारी...

आगलागी हुँदा काभ्रेमा तीन घरपरिवारको बिचल्ली

काभ्रेपलाञ्चोकको बेथानचोक गाउँपालिका वडा नं ४ पटगाउँबेंसीमा आज बिहान विद्युत् चुही आगलागी हुँदा तीन घरपरिवारको घरसहित सबै सामान नष्ट भएको छ । स्थानीयवासी श्याम...

ट्राफिक प्रहरीलाई घुस दिन खोज्ने ८ जना पक्राउ

काठमाडौ । ट्राफिक प्रहरीलाई आर्थिक प्रलोभनमा पार्ने खोज्ने ८ जनालाई ट्राफिक प्रहरीले दशै अवधिमा पक्राउ गरेको छ । पक्राउ पर्नेमा रामप्रसाद चौधरी, दिपकबहादुर कुमाल, अभिनन्दन...

सूर्य चम्केपछि मुम्बइ प्लेअफ नजिक

युएइ । इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल) अन्तर्गत गएराति सम्पन्न खेलमा मुम्बइ इन्डियनले रोयल च्यालेन्जर्स बेंगलोरलाई पराजित गरेको छ । साविक विजेता मुम्बई इन्डियन्स युएईमा...

ई-पेपर

छुटाउनुभयो कि?

(Visited 85 times, 1 visits today)