काठमाडौं । विश्वकप फुटबलको इतिहासमा कहिलेकाहीँ यस्ता खेल जन्मिन्छन्, जसले विजेता र पराजितमात्र तय गर्दैनन् । वर्षौंसम्म समर्थकका स्मृतिमा जीवित रहने कथा पनि रच्छन् । ‘फिफा विश्वकप २०२६’को ‘राउन्ड अफ ३२’अन्तर्गत अमेरिकाको सियाटलस्थित लुमेन फिल्डमा नेपाली समयानुसार बिहीबार बिहान सम्पन्न बेल्जियम र सेनेगलबीचको प्रतिस्पर्धा त्यही श्रेणीको अविस्मरणीय खेल बन्न पुगेको छ ।

निर्धारित ९० मिनेट सकिन ५ मिनेटमात्रै बाँकी रहँदा दुई गोलले पछि परेको बेल्जियमले असाधारण पुनरागमन गर्दै अतिरिक्त समयमा ३–२ को जित निकाल्यो र ‘अन्तिम १६’मा स्थान सुरक्षित गरेको छ । हन्डुरसका अनुभवी रेफ्री सइद मार्टिनेजले खेलभर कडा र सन्तुलित ‘रेफ्रिङ’ गर्दै खेलाडीलाई नियन्त्रणमा राखे । केही ट्याकलक्रममा पहेँलो कार्ड देखाइयो भने अतिरिक्त समय अन्त्यतिर भिडियो सहायक रेफ्री (भीएआर) समीक्षापछि बे ल्जियमलाई निर्णा यक पेनाल्टी प्रदान गरिएको निर्णय नै खेलको सबैभन्दा चर्चित क्षण बन्न पुग्यो । खेल सुरुवातदेखि नै सेनेगलले अपेक्षाभन्दा धेरै आक्रामक खेल्यो ।

कप्तान साडियो माने नेतृत्वमा अफ्रिकी टोलीले बेल्जियममाथि उच्च प्रेसिङ गर्दै उनीहरूको पासिङ लय बिगारिदियो । मिडफिल्डमा इद्रिसा गाना गेये र पापे गेयेले उत्कृष्ट नियन्त्रण राखे भने हाबिब डियाराले पहिलो हाफमा सुन्दर गोल गर्दै सेनेगललाई अग्रता दिलाए । त्यो गोलपछि बेल्जियम दबाबमा प¥यो । दोस्रो हाफमा पनि खेल नियन्त्रण धेरै समय सेनेगलकै पक्षमा रह्यो । इस्माइला सारले तीव्र गतिमा अघि बढ्दै सानदार गोल गरेपछि स्कोर २–० बन्यो । त्यसबेला मैदानमा उपस्थित अधिकांश समर्थकले सेनेगल ‘अन्तिम १६’मा पुग्ने लगभग निश्चित ठानेका थिए । बेल्जियमका कप्तान केभिन डे ब्रुयनले लगातार अवसर सिर्जना गरे पनि अन्तिम प्रहार प्रभावकारी हुन सकिरहेको थिएन ।

उता, गोलरक्षक थिबाउ कोर्टुवाले भने बेल्जियमलाई थप गोल खानबाट जोगाउन लगातार उत्कृष्ट बचाउ गरिरहे । ‘फुटबलमा अन्तिम सिट्टी नबजुञ्जेल कुनै पनि नतिजा सुरक्षित हुँदैन’ भन्ने भनाइ बेल्जियमले फेरि प्रमाणित गरिदियो । खेलको ८६औं मिनेटमा वैकल्पिक खेलाडी रोमेलु लुकाकुले गोल गर्दै अन्तर २–१ मा झारे । त्यो गोलले बेल्जियममा नयाँ ऊर्जा भरियो । त्यसको केही मिनेटमै युरी टिलेमान्सले बराबरी गोल गर्दै खेललाई अतिरिक्त समयमा पु¥याए । दुई गोलको अग्रता गुमाएपछि सेनेगल मानसिकरूपमा दबाबमा परेको स्पष्ट देखिन्थ्यो ।

अतिरिक्त समयभर दुवै टोलीले निर्णायक गोलका लागि संघर्ष गरे । खेल १२५औं मिनेटतिर पुग्दा भीएआरले सेनेगलका लामिन कामाराले युरी टिलेमान्समाथि गरेको फाउल समीक्षा ग¥यो । रेफ्री मार्टिनेजले भिडियो हेरेपछि बेल्जियमलाई पेनाल्टी प्रदान गरे । सेनेगलका खेलाडीले निर्णयप्रति असन्तुष्टि जनाए पनि परिवर्तन भएन । पेनाल्टी प्रहारका लागि आएका टिलेमान्सले कुनै गल्ती नगरी बललाई जाली चुमाउँदै बेल्जियमलाई ३–२ को अविश्वसनीय जित दिलाए । यो विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा ढिलो समयमा भएको निर्णायक गोलमध्ये एक बनेको छ ।

सेनेगलका लागि हाबिब डियारा र इस्माइला सार गोलकर्ता बने भने बेल्जियमका लागि रोमेलु लुकाकु र युरी टिलेमान्सले दुई गोल गरे, जसमा अन्तिम गोल पेनाल्टीमार्फत सम्भव भएको थियो । खेलक्रममा केही खेलाडीले पहेँलो कार्ड पाए । सेनेगलका लामिन कामाराले निर्णायक पेनाल्टी निम्त्याउने फाउलसहित बुकिङ पाए भने खेल शारीरिकरूपमा निकै प्रतिस्पर्धात्मक रहे पनि कुनै रातो कार्ड देखाइएन ।

खेलपछि बेल्जियमका प्रशिक्षक रुडी गार्सियाले आफ्नो टोलीको मानसिक दृढताको प्रशंसा गर्दै अन्तिमसम्म हार नमान्ने विश्वास नै जितको आधार बनेको’ बताए । उनले दोस्रो हाफमा गरिएका परिवर्तन, लुकाकु, निको रास्किन र डोडी लुकेबाकियोको प्रभाव निर्णायक बनेको उल्लेख गरे । अर्कोतर्फ सेनेगलका प्रशिक्षक पाप थियावले आफ्नो टोलीले उत्कृष्ट खेल्दा पनि अन्तिम क्षणको निराशाजनक परिणाम स्वीकार्नुपरेको प्रतिक्रिया दिए । रेफ्रीको निर्णय’bout विस्तृत टिप्पणी गर्न उनले अस्वीकार गरे । दुई गोलले पछि परेको अवस्थाबाट विश्वकपको ‘नकआउट’ खेल जित्नु आफैंमा दुर्लभ उपलब्धि हो । सियाटलको रातमा बेल्जियमले एउटा खेलमात्र जितेन, उसले विश्वकप इतिहासमा साहस, धैर्य र अन्तिम क्षणसम्मको विश्वासको नयाँ अध्याय पनि को¥यो ।

उता, सेनेगलका लागि भने उत्कृष्ट प्रदर्शनका बाबजुद अन्तिम केही मिनेटको कमजोरी नै प्रतियोगिताबाट बाहिरिनुको सबैभन्दा ठूलो कारण बन्न पुगेको छ ।

ह्यारी चम्किएको खेल
‘नकआउट’ चरणमा इंग्ल्यान्डले डीआर कंगोलाई २–१ ले पराजित गर्दै ‘अन्तिम १६’मा स्थान सुरक्षित गरेको छ । अमेरिकाको न्यु जर्सीस्थित मेटलाइफ स्टेडियममा हजारौं दर्शकमाझ ने पाली समयानुसार बुधबार राति सम्पन्न प्रतिस्पर्धात्मक खेलले अन्तिम सिट्टीसम्म रोमाञ्च कायम राख्यो । समूह चरणमा प्रभावशाली प्रदर्शन गरेको इंग्ल्यान्डले ‘नकआउट’मा पनि आफ्नो अनुभव र संयम देखाउँदै अर्को चरणको यात्रा तय ग¥यो भने पहिलोपटक विश्वकपको ‘नकआउट’ चरण पुगेको डीआर कंगोले पराजित भए पनि आफ्नो संघर्षपूर्ण प्रदर्शनबाट विश्व फुटबल समर्थकको प्रशंसा बटुल्यो । खेल सुरु भएदेखि नै इंग्ल्यान्डले बल नियन्त्रणमा वर्चस्व कायम राख्ने प्रयास ग¥यो ।

कप्तान ह्यारी केन, ज्यूड बेलिंघम र बुकायो साकाको त्रिकोणीय समन्वयले डीआर कंगोको रक्षापंक्तिलाई निरन्तर दबाबमा राख्यो । अर्कोतर्फ, डीआर कंगोले तीव्र काउन्टर आक्रमणलाई मुख्य हतियार बनायो । खेल सुरुवाती मिनेटदेखि नै दुवै टोलीले आक्रामक शैली अपनाएपछि मैदानमा गति र प्रतिस्पर्धाको स्तर निकै उच्च देखिएको थियो । इंग्ल्यान्डले पहिलो गोल पहिलो हाफमै गर्दै अग्रता बनायो । दायाँ विङबाट आएको उत्कृष्ट क्रस ह्यारी केनले सशक्त हेडमार्फत जाली चुमाउँदै टोलीलाई १–० को अग्रता दिलाए ।

त्यस गोलपछि इंग्ल्यान्डले थप अवसर सिर्जना गरे पनि डीआर कंगोका गोलरक्षकले उत्कृष्ट बचाउ गर्दै टोलीलाई खेलमा कायम राखे । पहिलो हाफ उत्तरार्धतिर डीआर कंगोले आफ्नो लय समात्न थाल्यो । मध्यपंक्तिबाट सुरु तीव्र पास आदानप्रदानपछि आएको आक्रमण प्रभावकारीरूपमा सदुपयोग गद फर्कायो । त्यसपछि खेल पूर्णरूपमा खुला बन्यो र दुवै टोलीले लगातार अवसर सिर्जना गर्न थाले । इंग्ल्यान्डको रक्षापंक्तिमा दबाब बढे पनि गोलरक्षकले केही महत्वपूर्ण बचाउ गर्दै टोलीलाई संकटबाट जोगाए ।

दोस्रो हाफमा प्रशिक्षकले गरेको रणनीतिक परिवर्तन इंग्ल्यान्डका लागि निर्णायक बन्यो । वैकल्पिक खेलाडीको प्रवेशसँगै आक्रमणमा नयाँ ऊर्जा थपियो । त्यसको प्रतिफलस्वरूप खेलको उत्तरार्धमा इंग्ल्यान्डले विजयी गोल गर्न सफल भयो । बक्सभित्र सिर्जना भएको अवसर सटीक फिनिसिङमार्फत गोलमा परिणत गर्दै इंग्ल्यान्डले २–१ को अग्रता पुनः प्राप्त ग¥यो । बाँकी समय डीआर कंगोले बराबरी गोलका लागि लगातार प्रयास गरे पनि इंग्ल्यान्डको अनुभवी रक्षापंक्तिले सबै आक्रमण विफल पारिदियो ।

यस खेलका मुख्य रेफ्री अर्जे न्टिनाका याएल फाल्कोन पेरेज थिए । उनले खेललाई कडाइसाथ नियन्त्रणमा राख्दै आवश्यक स्थानमा पहेँलो कार्ड प्रयोग गरे । दुवै टोलीका खेलाडीले केही आक्रामक ट्याकल गरे पनि खेल समग्रमा नियन्त्रणबाहिर जाने अवस्था भने आएन । रेफ्रीले भीएआरसँग निरन्तर समन्वय राख्दै महत्वपूर्ण निर्णय लिए र कुनै विवादास्पद निर्णयले खेलको परिणाम प्रभावित भएन । खेलमा दुवै टोलीका केही खेलाडीले पहेँलो कार्ड पाए । इंग्ल्यान्डका रक्षात्मक खेलाडीले काउन्टर आक्रमण रोक्ने क्रममा चेतावनी पाए भने डीआर कंगोका दुई खेलाडी ढिलो ट्याकल र फाउलका कारण बुकिङमा परे । यस खेलमा कुनै पनि रातो कार्ड प्रयोग गर्नु परेन र दुवै टोली ११ खेलाडीसहित खेल समाप्त गर्न सफल भए ।

इंग्ल्यान्डका लागि कप्तान ह्यारी केनले १ गोल गर्दै फेरि एकपटक आफ्नो नेतृत्व क्षमता प्रमाणित गरे । अर्को निर्णायक गोल वैकल्पिक खेलाडीबाट सम्भव भयो, जसले प्रशिक्षकको रणनीतिक निर्णय सही सावित गरिदियो । डीआर कंगोका लागि आएको १ मात्र गोलले उनीहरूको आत्मविश्वास बढाए पनि त्यसलाई जोगाउन भने टोली असफल रह्यो । बल नियन्त्रण, पासको सफल प्रतिशत, सिर्जना गरिएका अवसर र लक्ष्यतर्फ प्रहारका हिसाबले इंग्ल्यान्ड स्पष्टरूपमा अगाडि देखियो ।

तर, डीआर कंगोले शारीरिकरूपमा बलियो खेल, तीव्र काउन्टर आक्रमण र उच्च प्रतिबद्धता देखाउँदै इंग्ल्यान्डलाई अन्तिम समयसम्म दबाबमा राखेको थियो । यही कारण यो खेल ‘नकआउट’ चरणका सबैभन्दा प्रतिस्पर्धात्मक र्ख ै बराबरी गोल े लमध्ये एकका रूपमा चर्चामा रह्यो । यो जितसँगै इंग्ल्यान्डले ‘अन्तिम १६’मा स्थान बनाउँदै उपाधि यात्रालाई निरन्तरता दिएको छ । टोलीको अर्को चुनौती मेक्सिकोसँग हुनेछ ।

अर्कोतर्फ डीआर कंगोको ऐतिहासिक विश्वकप यात्रा यही चरणमा टुंगिए पनि पहिलोपटक ‘नकआउट’ चरणसम्म पुग्नु आफैंमा अफ्रिकी फुटबलका लागि उल्लेखनीय उपलब्धि मानिएको छ । खेलपछि इंग्ल्यान्डका प्रशिक्षकले टोलीले कठिन परीक्षा पार गरेको प्रतिक्रिया दिए भने डीआर कंगोका प्रशिक्षकले आफ्ना खेलाडीले देखाएको साहस र समर्पणमा गर्व व्यक्त गरे । विश्वकपको नकआउट चरणमा अनुभव, धैर्यता र निर्णायक क्षणको सदुपयोग नै सबैभन्दा महत्वपूर्ण हुने तथ्य इंग्ल्यान्डले फेरि प्रमाणित गरेको छ ।

२४ वर्षपछि पहिलोपटक ‘नकआउट’ चरणमा अमेरिका
सहआयोजक अमेरिकाले ‘फिफा विश्वकप २०२६’को ‘नकआउट’ चरणमा ऐतिहासिक सफलता हासिल गर्दै बोस्निया–हर्जेगोभिनालाई २–० ले पराजित गरेको छ । क्यालिफोर्नियाको सान्ता क्लारास्थित सान फ्रान्सिस्को बे एरिया स्टेडियम (लेभाइज स्टेडियम)मा सम्पन्न ‘राउन्ड अफ ३२’को खेलले अमेरिकालाई २४ वर्षपछि पहिलोपटक विश्वकपको ‘नकआउट’ चरणमा जित दिलाएको हो । यो जितसँगै प्रशिक्षक माउरिसियो पोचेटिनोको टोली ‘अन्तिम १६’मा प्रवेश गरेको छ, जहाँ उसको सामना बेल्जियमसँग हुनेछ ।

अमेरिकाले सुरुदेखि नै उच्च प्रेसिङ अपनाउँदै बोस्नियाको रक्षापंक्तिमाथि दबाब सिर्जना ग¥यो । कप्तान क्रिस्टियन पुलिसिक, टायलर एडम्स, वेस्टन म्याकेनी र मलिक टिलम्यानको मिडफिल्ड संयोजनले खेलको गति नियन्त्रण गरिरहेको थियो भने बोस्नियाले अनुभवी एडिन जेकोको नेतृत्वमा काउन्टर आक्रमणको रणनीति अपनाएको थियो । पहिलो हाफ निकै प्रतिस्पर्धात्मक रह्यो । अमेरिकाले लगातार अवसर सिर्जना गरे पनि बोस्नियाका गोलरक्षक निकोला भासिल्जले उत्कृष्ट बचाउ गर्दै टोलीलाई खेलमा टिकाइराखे । पहिलो हाफ अन्त्यतिर अमेरिकाले लामो समयदेखि खोजिरहेको गोल भेट्टायो । फरवार्ड फोलारिन बालोगुनले बक्सभित्र प्राप्त अवसरलाई उत्कृष्ट फिनिसिङ गर्दै घरेलु टोलीलाई १–० को अग्रता दिलाए । त्यो गोलसँगै रंगशालाभर अमेरिकी समर्थकको उत्साह चरममा पुगेको थियो ।

दोस्रो हाफ अमेरिकाका लागि चुनौतीपूर्ण बन्यो । खेलको ६४औं मिनेटमा गोलकर्ता बालोगुन बलका लागि संघर्ष गर्नेक्रममा बोस्नियाका डिफेन्डर तारिक मुहरेमोभिचमाथि खतरनाक ट्याकल गरेको ठहर गर्दै रेफ्रीले उनलाई सिधै रातो कार्ड देखाए । भिडियो सहायक रेफ्री (भीएआर)सँगको समीक्षापछि रातो कार्डको निर्णय यथावत् राखियो । त्यससँगै अमेरिका बाँकी समय १० खेलाडीमा सीमित भयो र बालोगुन बेल्जियमविरुद्धको ‘अन्तिम १६’को खेलबाट पनि निलम्बित भए । एक खेलाडी कम भएपछि धेरैले बोस्नियाले खेलमा पुनरागमन गर्ने अपेक्षा गरेका थिए ।

खेलको ८२औं मिनेटमा अमेरिकाले निर्णायक दोस्रो गोल ग¥यो । बक्सबाहिरबाट प्राप्त फ्रिकिकलाई मलिक टिलम्यानले सानदार प्रहारमार्फत सिधै जालीमा पठाए । अमेरिकाले १० खेलाडीमा रहेर पनि खेलको नियन्त्रण गुमाएन र अनुशासित रक्षात्मक प्रदर्शनमार्फत २–० को ऐतिहासिक जित हासिल गरेको छ ।

सम्बन्धित समाचार

बोस्नियामाथि स्वीट्जरल्यान्डको सानदार जीत सहआयोजक मेक्सिको नकआउट चरणमा ब्राजिललाई हाइटीले अपसेट गर्न सक्ला ? क्रोएसियाद्वारा पानामा १-० ले पराजित फिफा विश्वकपमा समूह चरणको खेल समाप्त, यी हुन् राउन्ड अफ ३२ का टोली निको कप महिला टी-ट्वान्टी राष्ट्रिय क्रिकेटः एपिएफ र कोशी भिड्दै दक्षिण अफ्रिकालाई पराजित गर्दै क्यानडा प्रि-क्वाटरफाइनलमा जो ‘नकआउट’को ढोकाबाटै बाहिरिए