काठमाडौं । नेपाल भाषाका जनकवि दुर्गालाल श्रेष्ठको ९३ वर्षको उमेरमा निधन भएको छ । उनको गएराति बुढानीलकण्ठस्थित घरमै निधन भएको हो ।

नेपाल भाषा परिषद्बाट दुई दशक अगाडि जनकविको उपाधिबाट सम्मानित श्रेष्ठ पछिल्लो ६ दशकदेखि लगातार साहित्य सिर्जनामा लागेका थिए । श्रेष्ठले नेपाल भाषासहित नेपालीमा पनि कविता, गीतसहित अन्य विधामा पनि कलम चलाएका छन् । नेपाल भाषामा उनका एक दर्जनभन्दा धेरै कृति प्रकाशित छन् ।

उनलाई २०१० मा जगदम्बा श्री पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो ।

श्रेष्ठको जन्म एक निम्न–मध्यमवर्गीय नेवार परिवारमा सन् १९३५ (१९९२) मा काठमाडौंमा भएको थियो । उनले पद्मोदय माध्यमिक विद्यालयबाट विद्यालय तहको शिक्षा हासिल गरेका थिए । उनले सन् १९४९ मा आफ्नो लेखन करियर सुरु गरेका थिए । उनको पहिलो कविता दुइ थोपा सन् १९५२ मा सुस्केरा पत्रिकामा प्रकाशित भएको थियो ।

उनी नरोत्तमदास–इन्दिरा पुरस्कार, अभियान पुरस्कार, नूर–गंगा पुरस्कार, राष्ट्रिय बालसाहित्य पुरस्कार, जेएए सर्वश्रेष्ठ नाटककार पदक (१९९१), हरिहर शास्त्री–सावित्री देवी साहित्य पुरस्कार (२००६) आदि जस्ता धेरै पुरस्कारबाट पुरस्कृत भएका थिए । उनी सन् १९९५ मा नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको मानार्थ सदस्यमा पनि नियुक्त भएका थिए ।

उनको गीत ‘झे मासिनी’ (‘हामी अझै मरेका छैनौं’) नेपाल भाषा आन्दोलनको सबैभन्दा शक्तिशाली गीतमध्ये एक मानिन्छ । उनका लोकप्रिय गीतहरूमध्ये फूलको आँखामा, फूलै संसार हो, जसमा न्ह्यु बज्राचार्यको संगीत र गायिका आनी छोयिङ लामाको स्वर रहेको छ । यो एल्बम मोमेन्ट्स अफ ब्लिसमा समावेश छ, जसमा सबै गीतहरू श्रेष्ठले लेखेका थिए ।

पञ्चायती व्यवस्थाविरुद्धको जनआन्दोलन र नेपालमा बहुदलीय प्रजातन्त्र ल्याउने लडाइलाई नाटकीय रूपमा प्रस्तुत गर्ने चलचित्र बलिदानका लागि उनले केही गीत पनि लेखेका थिए । उनले नयाँ नेपाली गायिका श्वेता पुञ्जालीका लागि उनको पहिलो एल्बम उडानसहित धेरै गीतहरू लेखेका थिए ।

उनका प्रकाशित प्रसिद्ध कृतिहरू

पिजा (१९६७)
जी स्वयम्भू त्वथ (१९८६)
याका फलेचा (१९८७)
इन्क्लाब्य पलासा (१९९१)
ट्विस्ट र टर्न
दुर्गालाल श्रेष्ठका कविताहरू (२०००)
चिनियाम्हा किसिचा (१९६५)
तैभाबा (१९६६)
चिनिया चम्पा (१९६७)
कुलिकासा (१९६७)
सालछ्योन्या बेला (१९६९)
माछाबखाँचा (१९९५)
सन्ताया कुसा (२००१)
माछा बखाँचा
टपाका
जंगल कविता

सम्बन्धित समाचार

चितवनबाट एक वर्षमा ८९ जना बेपत्ता, खोजी जारी इटा भट्टाको पर्खाल भत्किँदा दुई मजदुरको मृत्यु स्कुटर यात्रामा बेहोस भएका युवकको मृत्यु सरकार र मृतक मेहताको परिवारबीच सात बुँदे सहमति रोल्पामा अविरल वर्षापछि खसेको पहिरोले घरगोठ पुरियो, दुईको मृत्यु रोल्पा पहिरो अपडेट : पुरिएर मृत्यु हुनेको संख्या तीन पुग्यो, ९ जना अझै बेपत्ता रोकिराखेको बस आफैं गुडेर भीरबाट खस्दा २ महिलाको मृत्यु जाजरकोटको पहिरोमा परी मृत्यु हुनेको संख्या तीन पुग्यो, दुई जनाको खोजीकार्य जारी