Tuesday, April 7, 2020
Home सौजन्य एउटा गुमनाम कलाकार

एउटा गुमनाम कलाकार


भक्तबहादुर शाही

दैलेख दक्षिण गुराँस गाउँपालिका–४ गाईबान्नाका भीमबहादुर शाही भारतीय लाहुरेको अवकाश जीवन प्रकृतिसँग बिताइरहेका छन् । सडक खन्दा जंगलमा खेर गइरहेका काठका हाँगा–जरामा मूर्ति कु“दिरहेका छन्, उनी ।

त्यसो त, ६ दशक पार गरेका शाही बाल्यकालदेखि नै हस्तकलातिर रुचि राख्थे । अवकाशपछि भने त्यसले पूर्णता पाएको छ । लामो समय भारतीय सेनामा बिताएका उनी अहिले कुहिएर खेर जाने काठमा विभिन्न जनावर र भगवान्को आकृति बनाउ“छन् ।

‘बाल्यकाल बिताएको गाईबान्ना नै प्यारो लाग्छ,’ भन्छन्, ‘यहीको माटो–हावापानीले भारतीय लाहुरे बनायौं । त्यसैले यो भूमि छोड्न सकिएन ।’ उनका छोराबुहारीलगायत परिवार सुर्खेत बस्छन् । पत्नीस“गै शाही भने पेन्सने जीवन चलाएर गाईबान्नामाको प्राकृतिसँग मन बाँधिरहेका छन् ।

‘अवकाशपछि खाली समय मनले बस्न नमानेपछि बाल्यकालको रुचि बुढेसकालमा पूरा गर्न लागेको छु, मेरो काममा श्रीमतीको पनि उत्तिकै योग्दान छ,’ उनी सुनाउ“छन्, ‘सडकछेउ र जंगलमा डोजरले खनेर फालेको काठ ल्याएर सहयोग गर्छिन् ।’

दशकअघि पातीकान्लामा ट्र्याक खोलिँदा खुसीभन्दा शाही दुःखी बढी भए । सडक खन्दा वातावरण मूल्यांकनै नगरी जथाभावी खन्दा सुन्दर प्राकृति विनाश हु“दा उनको चित बुझेको थिएन । सानै छँदा प्राकृतिकसँग हुर्किए । ‘जुन रूखको हावापानीमा म बाँचें, आज त्यसैको विनाश गर्दा किन चित्त नदुख्नु ?’ उनको प्रश्न छ, ‘मैले तीनै गुराँसका जंगल उजाडि“दै गएपछि प्रेमकै कारण सडक खन्दा मासिएका रूखका हाँगा, जरा, फेदबाटै विभिन्न आकृति बनाउन थालको हु“ ।’

खेर गएका रूखका जरा–हाँगा संकलन गरेर मयूर, जरायो, गाई, चरा, सर्प तथा मान्छेलगायत आकृतिका हस्तकला बनाएरै उनको दिन बित्छ । घरनजिकै व्यक्तिगत लगानीमा शिवलिंग, साढेको मूर्ति स्थापना गरिएका छन् ।

गाईबान्ना आउने अधिकांश पर्यटकका नजरमा भीमबहादुरकै हस्तकला पर्ने गरेका छन् । ‘मैले यी मूर्ति बिक्रीका लागि नभएर पर्यटक बढाउन बनाएका हुँ,’ उनले सुनाए, ‘खेर गइरहेका काठ के गर्न सकिन्छ भनेर जंगलप्रति जनचासो बढाउनका लागि पनि बनाएको हु“ ।’
काष्ठकलाले एकातिर आकर्षण बढाएको छ भने अर्कोतिर सीप प्रचारप्रसार ।

 

वातावरण मूल्यांकन नै नगरी जथाभावी खन्दा सुन्दर प्रकृति विनाश हु“दा उनको चित बुझेको थिएन

शाहीको काष्ठकलाले त्यो बाटो भएर हि“ड्ने जो–कोहीलाई टक्क अडिएर आकृति अवलोकन बाध्य बनाउँछन् । ‘यहाँ आउने केहीबेर बसेर मैले बनाएका आकृतिसँग रमाउँछन्, फोटो खिच्छन्, मन पर्नेले खरिद गर्छन्,’ शाहीले भने, ‘व्यावसायिक रूपमा नभएकाले मूल्य तोकेको छैन ।’

आजभोलि शाही काठमा भिन्नभिन्न आकृति कु“दिरहेका छन् । उनलाई घर छेउछाउ ढुंगा मिलाइरहेका पनि भेटिन्छन् । शाहीको सोचले जरा, हाँगा, फेद दाउरा मात्र होइन, कलाकृतिका लागि पनि प्रयोग गर्न सकिने सीप दिएको छ ।
गुराँसे बजारदेखि १५ मिनेट दूरीमा शाहीको घर रहे पनि स्थानीय र प्रदेश सरकारको नजर नपुग्दा उनको हस्तकला गुमनामजस्तै छ ।

 

(Visited 41 times, 1 visits today)
Loading comments...

HAMRO PATRO

प्रमुख

कोरोनाको कहर यता पनि : ऐतिहासिक बिस्केट जात्रा पहिलो पटक रोकियो

भक्तपुर । विश्व र नेपालमा पनि विभिन्न क्षेत्र र समुदायलाई कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणले प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रुपमा असर गरिरहेको छ ।...

कक्षा ११ र १२ को परीक्षा स्थगित

काठमाडौं । राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले कक्षा १२ र ११ को परीक्षा स्थगित गर्ने निर्णय गरेको छ । मंगलबार दिउँसो बसेको परीक्षा बोर्डको...

एम्बुलेन्स चालकलाई व्यक्तिगत सुरक्षा सामग्री

सिन्धुपाल्चोक । सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा सञ्चालन हुने एम्बुलेन्स चालकहरुका लागि निःशुल्क रुपमा व्यक्तिगत सुरक्षा स्वास्थ्य सामग्री हस्तान्तरण...

लकडाउन अवधिभर पुरानै सवारी पास मान्य हुने

काठमाडौं । जिल्ला प्रशासन कार्यालय काठमाडौले यस अघि जारी गरेको सवारी पासलाई नै लक डाउन अवधिभर मान्यता दिने निर्णय गरेको छ...

भर्खरै

आमाको मृत्यु भएको भनी पास लिएपछि…..

काठमाडौं । आफूलाई जन्म दिने बुबाआमाको विषयमा हत्तपत्त जो कोहीले झुठो बोल्दैनन् । त्यही बुबाआमालाई ढाल बनाएर झुटा विवरण पेश गरी फाइदा...

आइसोलेशन वार्डबाट भागेकी कोरोना आशंकित महिला प्रहरी नियन्त्रणमा

जनकपुरधाम । प्रादेशिक अस्पताल जनकपुरधामको आइसोलेशनबाट फरार भएकी महिलालाई प्रहरीले धनुषाको सपहीबाट नियन्त्रणमा लिएको छ । ...

कोरोनाको कहर यता पनि : ऐतिहासिक बिस्केट जात्रा पहिलो पटक रोकियो

भक्तपुर । विश्व र नेपालमा पनि विभिन्न क्षेत्र र समुदायलाई कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणले प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रुपमा असर गरिरहेको छ ।...

भारतमा कोरोनाबाट मङ्गलबार बिहानसम्म ११४ को मृत्यु

एएनआई । भारतमा कोरोनाको सङ्क्रमणका कारण ज्यान गुमाउनेको संख्या बढ्न थालेको छ । मङ्गलबार बिहानसम्म यसबाट ज्यान गुमाउने नागरिकको संख्या ११४...

धेरै पढिएका

आमाको मृत्यु भएको भनी पास लिएपछि…..

काठमाडौं । आफूलाई जन्म दिने बुबाआमाको विषयमा हत्तपत्त जो कोहीले झुठो बोल्दैनन् । त्यही बुबाआमालाई ढाल बनाएर झुटा विवरण पेश गरी फाइदा...

आइसोलेशन वार्डबाट भागेकी कोरोना आशंकित महिला प्रहरी नियन्त्रणमा

जनकपुरधाम । प्रादेशिक अस्पताल जनकपुरधामको आइसोलेशनबाट फरार भएकी महिलालाई प्रहरीले धनुषाको सपहीबाट नियन्त्रणमा लिएको छ । ...

कोरोनाको कहर यता पनि : ऐतिहासिक बिस्केट जात्रा पहिलो पटक रोकियो

भक्तपुर । विश्व र नेपालमा पनि विभिन्न क्षेत्र र समुदायलाई कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणले प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रुपमा असर गरिरहेको छ ।...

भारतमा कोरोनाबाट मङ्गलबार बिहानसम्म ११४ को मृत्यु

एएनआई । भारतमा कोरोनाको सङ्क्रमणका कारण ज्यान गुमाउनेको संख्या बढ्न थालेको छ । मङ्गलबार बिहानसम्म यसबाट ज्यान गुमाउने नागरिकको संख्या ११४...

ई-पेपर

(Visited 25 times, 1 visits today)