Saturday, September 19, 2020
Home बिचार १७ किलाे मलका लागि चार दिन

१७ किलाे मलका लागि चार दिन

समाजवादकाे नारा भन्दा घरबेटीकै छाता प्याराे

एक पाखे घाम टाउकैमा आएर ठोक्किएजस्तो छ । खल्खली पसिना । ठाडो उकालो बाटो । धादिङबेसी बजारबाट पश्चिमको सेउली बजारको उकालो निकै बिरसिलो लाग्छ । कुखुरेठाँटी नपुगेसम्म बस्ने ठाउँ पनि छैन । त्यहाँबाट उकालो लागेपछि चाँही ठाउँ ठावै छ चौतारो । मज्जाले थकाई मार्न पाइन्छ ।

धादिङको उत्तरी क्षेत्रका मान्छेका लागि मूल बाटो यही हो । नागरिकता बनाउन, जग्गा पास गर्न, मालपोत बुझाउनदेखि नुन मट्टितेल किन्नसमेत मान्छेहरु यही बाटो हिँडेर बजार झर्थे र बेलुकीपख थुन्सेभरि समान लिएर उकालो लाग्थे । तीज, दसै, तिहारजस्ता चाडपर्वको छेकोमा दिउँसो ४ बजेपछि उकालो लाग्नेको ताँतीले डाँडो ढपक्कै ढाकेको हुन्थ्यो । अचेल त्यसरी उकालो लाग्नेहरु भेटिदैनन् । मोटरबाटो बनेपछि मान्छेहरु उकालो ओरालो गर्न छाडे । मोटर चढ्दा वाक आउनेहरु पनि पाँच रुपैया पर्ने एभोमिन खान्छन् र त्यही बसमा ओहोर दोहोर गर्छन् ।

भारी बोकेर उनी (सामाजिक प्रतिष्ठाको कारण नाम उल्लेख गरिनँ) यसरी उकालो लागेको धेरै वर्षपछि हो । ‘११ वर्षपछि होला यसरी भारी बोकेर उकालो लागेको ।’ कुराकानीको क्रममा भने । उकालो बाटो चर्को घाम ज्यानमा खल्खली पसिना । अलिकति बाटो हिँड्ने बित्तिकै भारी बिसाएर थकाई मार्नु पर्ने हो तर, अँ हँ आज उनलाई भारी बिसाउनै मन छैन । उनीसँगै छिन् उनकी श्रीमति पनि । श्रीमतिको पनि उत्साह उस्तै छ । यो उत्साह जगाउने काम गरेको छ चार दिनको अथक मेहनतपछि पाएको ३४ किलो युरिया मलले ।

काठमाडौंको एउटा निजी संस्थामा ज्यालादारी काम गर्ने उनको दैनिकी ठीकठाकै चल्दै थियो । कोभिड–१९ नियन्त्रणका लागि सरकारले चैत ११ गते लकडाउन घोषणा ग-यो । निजी मोटरसाइकल हुनेहरु रातारात गाउँ पुगे । अफिसमा काम बन्द भयो । उनी काठमाडौंमै रोकिए । लकडाउन भएको दुई हप्तापछि मलेखुसम्म पु¥याइदिने तरकारी बोक्ने गाडी भेट्टाए । त्यही गाडीमा मलेखु पुगे र त्यसपछि हिँडेर घर पुगे ।

निषेधाज्ञाको बेला चितवनजस्तो महँगो ठाउँमा पिचरोडमा हातमा नाम्लो र बोरा लिएर लामो लाइन बस्नेहरुले सरकारको इज्जतमा दाग लगाएका छन् । यो सरकारले बनाइदिएको पिचरोडमा त्यसरी नाम्लो र बोरा लिएर उभिन मिल्छ ? आफ्नो इज्जत नभए पनि पिचरोडको इज्जतको त ख्याल गर्नु प-यो नि ! मन्त्रीज्यू निषेधाज्ञाको ठाडो उलंघन गर्नेहरुलाई कानुनसम्मत कडा कारवाही गर्नुपर्छ । तपाईं आँट गर्नुस् साथ दिने ‘हनुमान सेना’ हाँजिर छ ।

गाउँमा मकै छर्ने बेला भएको थियो । प्रायको घरभरि मान्छे थिए । लकडाउन कति दिन लम्बिने हो, कसैलाई थाहा थिएन । टेलिभिजन, रेडियो र अनलाइनमा समाचार आउन थालेको थियो– ‘सुरक्षित महसुस् गर्दै गाउँ फर्किए मान्छे’ टाइपका ।
खेती लाउने सिजनमा गाउँ पुगेका उनीसँग एउटै विकल्प थियो । भएको खेतवारीमा सकेसम्म धेरै खेती गर्नु । त्यही गरे । अघिल्ला वर्ष घाँस उम्रने बारीमा मकै रोपे भने पानीले भेट्ने जति ठाउँमा धान रोपे । गाउँका किसानलाई अनुभवले सिकाएको छ । रोपेपछि दुईपटक विकासे मल ठेल्यो भने फसल राम्रै उब्जन्छ ।

मकै जुँगा चम्मर हुने बेला भयो । बोट पहेँला भए, गोबर मल पुग्दो थिएन । विकासे मल हाल्नै पथ्र्यो घरमा थिएन । पैंचो मागेर चलाए र राम्रै घोगा लाग्यो । मल पैंचो लिने बेलामा भनेका थिए ‘लकडाउन खुलेपछि आउछ तिरौंला ।’

लकडाउन खुल्यो, फेरि सुरु भयो । पैंचो लिएर हालेको मलकै कृपाले मकै राम्रै फल्यो, भाँचे पनि । खेतमा रोपको धानमा मल हाल्न बित्यो । छिमेकी, चिनेका दोकानदार सबैलाई गुहारे । मल छ भन्ने जवाफ कसैले दिएन । ‘धादिङबेसी नगई मल पाइन्न ।’ गाउँमा खबर आयो । पहिलो दिन जुरुक्क उठेर एउटा नाम्लो र बोरा लिएर धादिङबेसी गए । बिहान ७ बजे बजार पुगे । मल किन्नेहरुको लाइन निकै लामो थियो । जसोतसो मल साहुजीकोमा पुगेर सोधे ‘आज तपाईंले पाउनु हुन्न भोलि आउनु चाँडै नै ।’ मलसाहुजीसँग दोहोरो संवाद सम्भव थिएन । उकालो लागे ।

भोलिपल्ट ५ बजे उठेर हिँडे । ७ बज्न केही मिनेट बाँकी नै थियो । फेरि पुगे । उही रित दोहोरियो । मल साहुजीले कुपन बाँडिसकेका रहेछन् । आज पनि पालो आएन । फेरि उकालो लागे । भोलिपल्ट बिहान श्रीमतिसहित ६ बजे नै उपस्थित भए । मल किन्नेको लाइन हिजोभन्दा लामो थियो । मल त पाएनन् भोलिपल्टका लागि कुपन पाए । ‘४ बजे नै आउनु नि नत्र पाउनुहुन्न ।’ मल साहुजीका आफ्न्तको आदेश मान्दै त्यो दिन बजार छेउकै आफन्तकोमा बास गरे । भोलि पल्ट अर्थात् चौथौ प्रयासमा दुईजनाको भागमा ३३ किलो मल आयो । ३३ किलो मल भागमा हात पर्दा पनि संसार जितेजस्तै लाग्यो उनलाई । यही अमूल्य चीज बोक्न पाएकाले होला रित्तै हिँड्दा पनि दुई घन्टा लाग्ने उकालो बाटो भारि बोकेर पनि २ घन्टामा पूरा गरे । उनकी श्रीमतिको पनि उत्साहा उस्तै थियो ।

यो पनि पढ्नुहोस   कोरोना उपचार कोषको प्रभावकारिता

जब घरमा पुगेँ पिढीमा फ्यात्त मलको पोको बिसाए । डाँडाको घर सरर चलेको हावाको एक झोक्काले उनको ज्यान पूरै चिसो बनाइदियो । बल्ल उनलाई थकानको महसुस् भयो । चिया पनि नखाई बजार हिँडेका उनको पेट खाली थियो । श्रीमति भान्सातिर लागिन् उनी त्यही पिँढीमा निदाए । भित्तामा झुण्डिएको चाइनिज रेडियोमा विना प्रसँगको गीत बज्यो ‘गाउँ गाउँबाट उठ….’ उनलाई मन परेन । उठेर रेडियोको कान बटारे । अर्को एफएममा समाचार आउँदै रहेछ । ‘प्रधानमन्त्री केपी ओलीले बंगालादेशबाट पैंचोमा मल ल्याउने भए ।’ एफएमका प्रस्तोता चर्को स्वरमा समाचार बाचन गर्दै थिए । समाचारको भाव सुन्दा लाग्थ्यो । मानौ, अर्को महत्वपूर्ण क्रान्ति सम्पन्न भयो मुलुकमा ।

भोलि पल्ट अर्थात् चौथौ प्रयासमा दुईजनाको भागमा ३३ किलो मल आयो । ३३ किलो मल भागमा हात पर्दा पनि संसार जितेजस्तै लाग्यो उनलाई । यही अमूल्य चीज बोक्न पाएकाले होला रित्तै हिँड्दा पनि दुई घन्टा लाग्ने उकालो बाटो भारि बोकेर पनि २ घन्टामा पूरा गरे । उनकी श्रीमतिको पनि उत्साहा उस्तै थियो

भाइले मलेशियाबाट अनलाइनका समाचार पढ्न मिल्ने मोबाइल पठाइदिएको थियो । प्याकेज लिएर बेला–बेलामा समाचार पढ्थे । मलको ब्यवस्थापन गर्ने जिम्मा कृषिमन्त्री घनश्याम भुषालको हो भन्ने थाहा पाएका थिए । केही दिनअघि अर्को कुरा पनि थाहा पाए पाएका थिए नेकपा अध्यक्ष केपी शर्मा ओली र पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डको भागबण्डामा कुरा नमिलेर झगडा पर्दा पार्टी नै टुक्रेलाजस्तो भयो र घनश्याम भुषालहरुको समूहले पार्टीलाई फुट्नबाट जोगायो ।

त्यत्रो पार्टी जोगाउन सक्नेले किसानलाई जाबो एक बोरा मल कसो नदेलान् जस्तो लागेको थियो उनलाई । पछि थाहा पाए पार्टी जोगाउनु र मल बाँड्ने काम फरक रहेछ । पार्टी तत्कालै जोगाउनुपर्ने मल फुर्सदमा दिए पनि हुने । विकासे मलका लागि डिपोमा लाइन बस्नेहरुको पहुँच सिंहदरवारसम्म हुन्न भन्नेमा सिंहदरवारमा डेरा बस्नेहरुलाई पहिल्यैदेखि थाहा छ । त्यसकारण हरेक वर्ष मल माग्ने किसानहरुलाई यसैगरि डिपोमा लाइन लाउँछन् । डिपोमा किन लाइन् ? केही मिडियाहरुले प्रश्न गरेको भावमा समाचार टिप्पणी पनि गर्छन् । सरकारसँग हरेक वर्ष रेडिमेड जवाफ हुन्छ । दिनेले समयमा दिएन्, ल्याउनेले समयमा ल्याएन् । यसपाली त झन् सजिलो जवाफ छ । ‘कोभिड नाइन्टिन’ ।

यो पनि पढ्नुहोस   नेपालको भूअवस्थिति र कूटनीटिक सुझबुझ

मल भन्ने जिनिस किसानले डिपोबाट बोरा उठाएजस्तो एउटा व्यक्ति गएर फ्याट्ट ल्याउन सक्ने चिज होइन । यो नेपालमा नबन्ने भएकाले विदेशबाट मगाउनुपर्छ । त्यसका आफ्नै प्रकृया हुन्छ । हरेक वर्ष मल ल्याउनका लागि सरकारले ठेक्का लाउछ र त्यसरी ठेक्का लगाउँदा आफ्नै मान्छेलाई दिने चलन हुन्छ । ल्याउने पु-याउने काममा आफ्नालाई जिम्मा दिनु नेपालको लोकतान्त्रिक नीति नै हो ।

कृषिमन्त्रीले यसो गरेनन् उसो गरेनन् भनेको मलाई त्यति चित्त बुझिराछैन । उनले जे गरेका छन् ठीक गरेका छन् । भोलि जे गर्छन् त्यो पनि ठीकै गर्छन् । कतिपयले यसो पनि भनेका छन् ‘अध्यक्षका घरबेटीलाई ठेक्का दिएकाले धोका खाए ।’ हिजो गैरघरबेटीलाई दिँदा चाँहि समयमा ल्याथ्यो र ?

सरकारले गरेन भन्नेहरुलाई अब अरिङ्गाल सेना लगाउनु पर्छ । कुन चाँहि ठेकेदारले समयमा काम गरेका छन् र घरबेटीले चाँहि समयमै काम गर्नुपर्ने । कृषिमन्त्रीज्यू कतिपयले अहिले तपाईंको आलोचना पनि गरेका छन्, फिटिक्कै चिन्ता नगर्नुस् । ति झ्ँयासहरुको आलोचनाले तपाईंलाई केही फरक पार्दैन । निषेधाज्ञाको बेला चितवनजस्तो महँगो ठाउँमा पिचरोडमा हातमा नाम्लो र बोरा लिएर लामो लाइन बस्नेहरुले सरकारको इज्जतमा दाग लगाएका छन् । यो सरकारले बनाईको पिचरोडमा त्यसरी नाम्लो र बोरा लिएर उभिन मिल्छ ? आफ्नो इज्जत नभए पनि पिचरोडको इज्जतको त ख्याल गर्नु प-यो नि ! मन्त्रीज्यू निषेधाज्ञाको ठाडो उलंघन गर्नेहरुलाई कानुनसम्मत कडा कारवाही गर्नुपर्छ । तपाईं आँट गर्नुस् साथ दिने ‘हनुमान सेना’ हाँजिर छ ।

तपाईंलाई कहिले काँहि लाग्दो हो । फेरि अर्को चुनाबमा पार्टीले के नारा लगाउने ? सरकारको रबैया जस्तोसुकै होस् चुनाव छेकोमा आकर्षक नारा लगाउनै पर्छ । सम्भव त अर्को चुनावमा पार्टीका लागि नारा बनाउने सदस्य मध्ये एकजना तपाई नै पर्नुहुन्छ । तपाई भैरहवाको मान्छे बुटवललाई ५ नम्बर प्रदेशको केन्द्र बनाइसक्नु भयो त्यही तपाईंको महत्वपूर्ण उपलब्धि हो । बोर्डर छेउमा केन्द्र भइसकेपछि चुनावलाई आवश्यक पर्ने सामग्री कसरी आउँछ मलाईभन्दा बढी तपाईंलाई जानकारी छ । त्यसमाथि घरबेटी पनि छन् नि चुनावमा छाता ओढाउन ठिक्क परेर बसेका । मेडिकल माफिया, औषधि माफिया, जग्गा दलाल, काम अलपत्र पार्ने ठेकेदार । चुनावमा साथ दिनेहरुको सूचि यति लामो छ । लिस्ट बनाउनै तीन दिन लाग्छ ।
त्योभन्दा पनि महत्वपूर्ण कुरा तपाईंको ‘समाजवाद’ थेगो असाध्यै बिक्री हुन्छ । समाजबाद कसरी ल्याउनुपर्छ भनेर तपाईं यति राम्रोसँग लेख्न जान्नु हुन्छ । चुनाव घोषणा हुन त दिनुुस् तपाई ति सुन्दर आलेखलाई लाइक, ट्वीट र रिट्वीट गर्ने जिम्मा हाम्रो भो ।

(Visited 133 times, 1 visits today)
Loading comments...

RAJDHANIDAILY VIDEO

HAMRO PATRO

प्रमुख

काठमाडौं उपत्यकामा थपिए ७११ कोरोना संक्रमित, ५ जनाको मृत्यु

काठमाडौं । पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौँ उत्यकामा ७११ जना कोरोना सङ्क्रमित थपिएको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा जागेश्वर गौतमले जानकारी दिए । ती मध्ये...

थप १२०४ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि, १४४७ जना डिस्चार्ज

काठमाडौँ । पछिल्लो २४ घण्टामा थप १२०४ जनामा कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । यो सँगै नेपालमा कोरोना भाइरसबाट सङ्क्रमितको सङ्ख्या ६२ हजार ७९७...

उपत्यकामा मात्रै ६०० भन्दा बढी स्वास्थ्यकर्मी संक्रमित

काठमाडौँ । कोभिड–१९ को सङ्क्रमण पछिल्ला दिनमा स्वास्थ्यकर्मीमा बढी देखिन थालेको छ । मुलुकभर कोभिड–१९ को सङ्क्रमित बढिरहेको बेला उपत्यकामा अग्रपङ्क्तिमा काम गरिरहेका स्वास्थ्यकर्मीमा...

काँग्रेस महामन्त्री कोइराला अस्पतालबाट ‘डिस्चार्ज’

काठमाडौँ । नेपाली काँग्रेसका महामन्त्री डा शशाङ्क कोइराला अस्पतालबाट ‘डिस्चार्ज’ भएका छन् । केही दिन पहिला कोरोना सङ्क्रमण पुष्टि भएका महामन्त्री कोइरालामा सामान्य ज्वरो...

भर्खरै

जनकपुरमा संविधानको विरोध/समर्थन !

जनकपुरधाम । जनकपुरधाममा आज दुइ थरी दृश्य देखियो । जनता समाजवादी पार्टीले संविधानको विरोध गर्दै प्रदर्शन गरिरहेका थिए भने केही युवाहरुले जानकी चोकमा दिपावली...

पत्रकार घिमिरे र आचार्यलाई शैलजा आचार्य पत्रकारिता पुरस्कार

मोरङ । विराटनगरका दुई जना पत्रकार शैलजा आचार्य पत्रकारिता पुरस्कारबाट पुरस्कृत भएका छन । नेपाल प्रेस युनियन मोरङले कोरोना महामारीबीच शनिबार विराटनगरमा भर्चुअचल कार्यक्रम...

ठमेलमा टोलवासीको रात्रि सुरक्षागस्ती (फोटो फिचर)

काठमाडौं । ठमेलको पहिचानमा विकृति आउन नदिन र स्थानीयवासीको अमनचयनलाई कायम राख्न टोलीवासीले रात्रि सुरक्षागस्ती सुरु गरेका छन् । ठैटीदेखि गल्कोपाखासम्म राति ८ बजेदेखि...

काठमाडौं उपत्यकामा थपिए ७११ कोरोना संक्रमित, ५ जनाको मृत्यु

काठमाडौं । पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौँ उत्यकामा ७११ जना कोरोना सङ्क्रमित थपिएको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा जागेश्वर गौतमले जानकारी दिए । ती मध्ये...

धेरै पढिएका

भारतमा एकैदिन ९ हजार भन्दा बढी संक्रमित, मृतकको संख्या ६ हजार नाघ्यो

नयाँदिल्ली । भारतमा कोरोनाभाइरसबाट संक्रमितको संख्या दिनप्रतिदिन बृद्धि हुदै गइरहेको छ । अघिल्ला दिनहरुमा भन्दा पछिल्ला दिनहरुमा दैनिक सङ्क्रमितको संख्या बढ्दै गइरहेको तथ्यांकले देखाएको...

हिंड्दा हिंड्दै बेहोस भएर बृद्धको मृत्यु

धनकुटा । धनकुटामा हिंड्दा हिड्दै बेहोस भएर एक बृद्धको मृत्यु भएको छ । महालक्ष्मी नगरपालिका–५ लेगुवाका ७१ बर्षीय रनबहादुर राईको मंगलबार दिउँसो सहिदभूमी–१ स्थित...

गणित विषयको विवाद उठेपछि अध्ययन कार्यदल गठन

काठमाडौँ । पाठ्यक्रम विकास केन्द्रले राष्ट्रिय पाठ्यक्रम प्रारुप, २०७६ को साधारण शिक्षातर्फ कक्षा ११ र १२ को विज्ञान विषयमा गणित विषय अनिवार्य हुनुपर्ने माग...

आरजुलाई हराएका नेता ओझा समुहको भेला

धनगढी। पाँच वर्षका लागि पार्टीबाट निष्काशन गरिएका नेपाली कांग्रेसका नेता पुष्करनाथ ओझा समर्थक समुहले उनीमाथिको कारबाही निर्णय नसच्याइए कडा आन्दोलन गर्ने चेतावनी दिएको छ...

ई-पेपर

(Visited 63 times, 1 visits today)