Friday, July 23, 2021
Homeबिचारभ्रष्ट न्यायाधीश र प्रहरीलाई कारबाही गरेपछि नियन्त्रण हुन्छ बलात्कार

भ्रष्ट न्यायाधीश र प्रहरीलाई कारबाही गरेपछि नियन्त्रण हुन्छ बलात्कार

बलात्कारीलाई ‘मृत्युदण्ड’ वाहियात बहस

,

सिरहाको विष्णुपुर–१ मा २० वर्षीय तन्नेरी मुकेशकुमार सिंहले गाउँकै १६ वर्षीया किशोरीलाई बलात्कार गरे । बलात्कृत भैसकेपछि एउटी किशोरीले कुन हदसम्मको मानसिक पीडा झेल्न विवस हुन्छिन् शब्दमा व्याख्या गर्न गा¥हो छ । त्यसपछिको अवस्थामा परिवारका सदस्य वा आफन्तको पे्रमयुक्त भाव र परामर्श नै किशोरीहरुको जिउने आधार बन्छ । जब किशोरीले घरमा पुगेर आफुलाई मुकेशकुमारले बलात्कार गरेको सुनाइन् ।

किशोरीका परिवारका सदस्यको व्यवहार पनि मुकेशकुमारको भन्दा फरक रहेन । मुकेशकुमार जस्तै राक्षसी रुपमा प्रस्तत भए । किशोरीका भाईले ‘घरको इज्जत फालिस्’ भन्दै निर्घात कुट्पिट गरे बलात्कृत बहिनीलाई । किशोरीका भाइलाई दिदी बलात्कृत भएकोमा भन्दा घरको इज्जत गएकोमा बढी चिन्ता लाग्यो र पीडित बहिनीलाई आक्रमण गरे तर, बलात्कारीको बिरुद्धमा प्रहरीमा उजरी गर्नुपर्छ भन्ने उनको मष्तिष्कले भेउ पाएन र परिवारका सदस्यले नै घटना गुपचुपमा राख्ने योजना बनाए ।

घटना घटिसकेपछि पीडक पक्ष प्रशासनसम्म नपुगेपनि गाउँमा हल्ला चलिसकेको थियो । जब वल्लोघर पल्लोघर मुकेशकुमारको राक्षसी स्वभाव र किशोरीका भाईको ‘बौलाहा रुप’ प्रति टिका टिप्पणी सुरु भयो । बलात्कारी छोराका बाबुले नयाँ ट्रिक अपनाए । स्थानिय भलाद्मी पञ्च जम्मा गर्ने । मधेशको यो पुरानो रित हो । पञ्चायत बसाउने र पञ्चायतले गरेको निर्णयलाई सर्वोपरी ठान्ने । पञ्चायतले निर्णय ग-यो । बलात्कार गर्नेले बलात्कृतको परिवारलाई पाँच लाख बुझाउने र प्रहरमा उजुरी नगर्ने । घरको इज्जत फालिस भन्दै दिदी कुट्ने भाइ पाँच लाख पाउने भएपछि बलात्कारी बिरुद्ध जाइलागेनन् बरु पाँच लाखले के उद्यम गर्ने भनेर योजना बनाउन थाले । ढिलै किन नहोस् प्रहरीले थाहा पायो र बलात्कारमा संलग्न र स्थानिय भद्र भलाद्मीलाई पक्राउ ग-यो ।

नेपाली समाजमा मौलाउँदो बलात्कार संस्कृति नियन्त्रण गर्ने हो भने मृत्यदण्डको गफ गरेर हुन्न । पीडितको उजुरी लिन नमान्ने प्रहरी र बलात्कारीको पक्षमा फैसला गर्ने भ्रष्ट न्यायाधीशको सुची बनाएर कारबाही सुरु गर्नुपर्छ ।

नेपालमा बलात्कृत किशोरीले बलात्कृत भएवापत ‘घरको इज्जत फालेको अभियोगमा कुटाई खाएको र बलात्कृत महिलाका बा, आमा र दाजुभाईले केही रुपैयाँमा उजुरी नगर्ने सहमति जनाएको यो नै पहिलो घटना होइन । दैनिकजसो बलात्कार र बलात्कारपछि हत्याका समाचार सार्वजनिक भएपछि सामाजिक सञ्जालमा नयाँ लहर सुरु भएको छ । ‘बलात्कारीलाई अब मृत्युदण्ड दिनु पर्छ ।’

अहिले बलात्कारीलाई मृत्युदण्ड भनेर लेखेपछि फेशबुकमा लाइक आउँछ, ट्विटरमा लाइक र रिट्विट र मिडियामा समाचारको विषय बन्छ । ट्विटरमा सेलीब्रेटी ठहरिनका लागि पनि अहिले गतिलो हतियार बनेको छ अहिले । ‘बलात्कारीलाई मृत्युदण्ड’ भन्ने शब्द जसले अहिले लेखिरहेका छन् तिनलाई राम्रो संग थाहा छ यो लेख्दैमा केही हुनेवाला छैन । किनकी नेपालले कुनै पनि किसिमका दोषीलाई मृत्युदण्ड दिइने छैन भनेर अभिसन्धीमा हस्ताक्षर गरिसकेको छ । ट्विटरमा लेख्नेहरुलाई यो पनि थाहा छ । मृत्युदण्ड जस्तो अमानवीय कानुन हटाउन लाखौं मान्छेहरुले सयौं वर्ष संघर्ष गरेपछि मात्रै सम्भव भएको हो र नेपालमा फेरि मृत्यु दण्डको कानुन बन्न सम्भव छैन ।

बलात्कारीलाई कडा भन्दा कडा कार्वाही गर्नुपर्छ । त्यसमा कुनै शंका छैन । तर, के मृत्युदण्डको सजाय व्यवस्था गर्दैमा बलात्कार स्वाट्ठै घट्ने होइन । केही अहिलेको कानुनले बलात्कारीलाई कार्वाही गर्दैन र ?

मृत्युदण्डको बारेमा बहस गर्नु अघि हाम्रो सामाजिक परिवेशलाई नियाल्नुपर्ने हुन्छ । किन पीडितका आफन्त अझै केही रुपैयाँमै बलात्कारी बिरुद्ध उजुरी गर्दिन भनेर बाचा गर्छन् । कतिपय ठाउँमा बलात्कारीलाई नै छोरी जिम्मा लगाउँछन् र ज्वाईं मानेर खुट्टा ढोग्छन् ।

भ्रष्ट प्रहरी नैतिक हिन न्यायाधीश

मधेशका भित्री गाउँ र सुदुरपश्चिमका दुर्गम पहाडी भूभागका कुरा छोडौं संघीय राजधानी काठमाडौंमा मालिक र कामदार मिलेर युवतीको सामुहिक बलात्कार गर्छन् । मालिकलाई सामान्य सोधपुछमै प्रहरीले छाडिदिन्छ र कामदारलाई अभियुक्त बनाएर जेल पठाउँछ

शहरदेखि दुरदराजका गाउँसम्म बलात्कारका तथ्याङ्क अध्ययन गर्ने हो भने बलात्कारीको मनोबल बढ्नुमा हाम्रो प्रशासनिक संयन्त्रको लवस्तरोपन काफी छ । बलात्कार किन बढ्यो वा बलात्कृत किन उजुरी गर्न गएनन् भन्ने सन्दर्भमा पीडित परिवारको चेतनाको स्तरको कुरा उठाइन्छ र खिल्ली गरिन्छ । त्यही जोडिन्छ गरिबी, पछौटेपन आदि । तर, बलात्कार जस्तो जघन्य अपराधमा संलग्नहरुका सन्दर्भमा प्रहरीले जय जयकार गरेको र न्यायलयले ‘बलात्कारीलाई फूलमाला’ चढाएको विषयमा कहिल्यै चर्चा गरिन्न । प्रहरी र न्यायालयको कुरा गर्ने बित्तिकै लहरो तान्दा पहरो गर्जने सम्भावना हुन्छ । धेरै टाढा जानै पर्दै । ललितपुरको गोदामचौर बलात्कार घटनामा न्यायधीशले गरेका फैसला, दरबारमार्ग बलात्कार काण्डमा प्रहरीको रबैया, सुन्तली धामी बलात्कार प्रकरण जस्ता घटना आफैंमा काफी छ ।

मधेशका भित्री गाउँ र सुदुरपश्चिमका दुर्गम पहाडी भूभागका कुरा छोडौं संघीय राजधानी काठमाडौंमा मालिक र कामदार मिलेर युवतीको सामुहिक बलात्कार गर्छन् । मालिकलाई सामान्य सोधपुछमै प्रहरीले छाडिदिन्छ र कामदारलाई अभियुक्त बनाएर जेल पठाउँछ । प्रहरीद्वारा बलात्कृत सुन्तली धामीको मुद्धा अदालतले वर्षौसम्म किनारा लगाउँदैन तर, रक्सीले मातेर मान्छे मार्नेलाई उन्मुक्ति दिन निकै हतारो हुन्छ हाम्रा ‘श्रीमानहरु’ लाई ।

दैनिक जसो बलात्कारका घटना घटिरहनुको कारणलाई कतिपयले यौनिकतासंग जोडेर हेर्ने गरेका छन् तर, होइन् । युवतीले छोटो लुगा लगाएकाले, उत्ताउलो भावभंगीले हिँडेकाले जस्ता बोक्रे तर्क पनि आउँछन् बेला बेलामा । बलात्कारबाट जोगिन नङ पाल्नु, खुर्सानीको धुलो बोक्नु जस्ता काइते सुझाब राजनीतिक दलका शीर्ष नेताबाटै सार्वजनिक भयो । यस्ता टिप्पणीले केबल बलात्कारका मुद्धाको विषायन्तर गरेर बलात्कारी जोगाउन मात्रै भुमिका खेल्यो ।

बलात्कार मात्रै किन अन्य घटनाकै कुरा गरौं न । गाँजाको ठेक्का लिने ठेकेदार सितिमिति कार्वाहीको दायरामा आउँदैन तर, एक हजार पाउने आसमा पाँच किलोमिटर सामान पु-याउने जिम्मा पाएको एउटा भरिया, लागुऔषध कारोबारी शीर्षकमा जेल जान्छ । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको गैंडा तस्करीमा संलग्नलाई प्रहरीले वर्षौ भेट्दैन । तर, गैंडा मरेको आसपासमा दाउरा खोज्न गएको प्रजा खाग तस्करीको अभियोगमा जेल जान्छ ।

उपाय के छ त ?

बलात्कार बिहीन समाजको परिकल्पना गर्ने हो भने सम्भव छ । त्यसका लागि गफ हैन काम गर्नुपर्छ । बर्तमान कानुनमा भएको विधी अक्षरस पालना गर्नुपर्छ । यदि वास्तवमै बलात्कार बिहिन समाजको पहल गर्ने हो भने आजैदेखि सुरु गरौं । बलात्कारसंग सम्बन्धित कम्तीमा पाँच वर्षको फाइल खोलौं र विस्तृत अध्ययन गरौं । पहिला प्रहरीबाटै सुरु गरौं । बलात्कारका मुद्धामा कुन कुन प्रहरीले बलात्कारीको पक्ष लिएर उजुरी दर्तै गरेनन् वा उजुरी लिएर पनि मुद्धालाई कमजोर बनाउन भुमिका खेले ।

त्यसपछि हेरौं न्यायलयको फैसला कुन न्यायाधीशले कुन मुद्धामा आर्थिक प्रलोभनमा परेर बलात्कारीको पक्षमा फैसला गरे । न्यायाधीशहरुको सूची बनाऔं र बलात्कारजस्तो जघन्य अपराधमा संलग्नलाई साथ दिएको अभियोगमा कानुन सम्वत कार्वाही गरौं । यति गर्न सकियो भने भोलिका दिनमा कुनै पनि बलात्कारीका पक्षमा उभिने छैनन् भने आफैंलाई कार्वाही हुने डरले न्यायाधीशहरुले फैसला गर्र्नुअघि विचार पु-याउनेछन् ।

र अन्त्यमा

प्रहरी र न्यायालयको गलत रबैयाले त बलात्कारको घटना बढाएको छ नै, महिलालाई हेर्ने हाम्रो दृष्टिकोण कति खराब छ भनेर पनि विचार गरिनुपर्छ । संविधानमा आरक्षण वा महिला सशक्तिकरणको कुरा गरेपनि महिलाको क्षमता हेरेर भुमिका दिने कुरामा हामी आजसम्म चुकिरहेका छौं । राजनीतिमा महिलाको उपस्थितीलाई हेरेर महिला सशक्तिकरणको पारो बढिरहेको भनिरहेका छौं । हरेक पार्टीमा स्थान पाएका महिलालाई हेरौं त तिनीहरु आफ्नै क्षमताले त्यहाँ पुगेका हुन् कि पार्टीका शीर्ष नेताहरुको श्रीमती, छोरी, बुहारी, भान्जी वा अन्य नाता लागेकाले ?

अर्को कुरा छोरीले कुरा बुझ्ने भएपछि यसो गर्न हुन्न, उसो गर्न हुन्न भनेर राम्रो र नराम्रोको परिभाषा सम्झाउँदै संस्कार सिकाउने बाबु आमाहरु छोरालाई संस्कार सिकाउनु भनेको उसको पौरुषोत्तमाथि आक्रमण गर्नु वा सो सरह हो भन्ने मान्यतामा उसका बद्मासीहरु माथि आँखा चिम्लदै जान्छन् ।

Loading comments...

आजको समाचार

प्रकाश र सुनिता विपद् जोखिमको सद्भाव दूत

काठमाडौं । वर्षा सुरु भएसँगै बढ्दै गरेको विपद् जोखिमलाई न्यूनीकरण गर्न सन्देश सम्प्रेषणका लागि कलाकारलाई सद्भाव दूतका रूपमा सरकारले नियुक्त गरेको छ । गृह...

३८ व्यापारिक फर्मको कारोबार रोक्का

काठमाडौँ । वाणिज्य, आपूर्ति तथा उपभोक्ता संरक्षण विभागले उपभोक्ता संरक्षण ऐन २०७५ को मापदण्ड विपरीत व्यापार गर्ने ३८ वटा व्यापारिक फर्मको कारोबार रोक्का गरेको...

दुईहजार ९७७ सङ्क्रमित थपिए, १८ जनाकाे मृत्यु

  काठमाडाैं । पछिल्लो २४ घण्टामा देशभर २,९७७ सङ्क्रमित थपिएका छन् भने एक हजार ६७८ जना सङ्क्रमणमुक्त भएका छन् । जम्मा १३ हजार ६९८ लाई...

‘ठूलोबाको छोरासंगको प्रेम सुजिताको मृत्युको कारण’

  चितवन । पूर्वीचितवनको राप्ती नगरपालिका–३ का २३ वर्षीया सुजिता भण्डारी मृत्युको अनुसन्धान गरिरहेको प्रहरीले नयाँ क्लु भेट्टाएको छ । नातामा दाजु पर्ने सुकदेव भण्डारीसंगको प्रेम...

साताका लोकप्रिय समाचार

माओवादीको ताप सकिएको छैन, आगो सल्किन सक्छ : प्रचण्ड

  काठमाडाैं । नेकपा (माओवादी केन्द्र) का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ ले प्रतिनिधिसभा जनताको अधिकार प्रयोग गर्ने सर्वाेच्च थलो भएकाले पार्टीभित्र विवाद हुँदा यसलाई विघटन...

विदेश पठाउने एजेन्टलाई कुटेर हत्या गर्ने पाँच जना पक्राउ

  सप्तरी, राजविराज । सप्तरीमा दुई पक्षबीच भएको विवादका क्रममा एकको मृत्यु भएपछि घटनामा संलग्न रहेका पाँच जना फरार आरोपिलाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । आइतबार...

भोलीदेखी लामो दुरीका सार्वजनिक यातायात सञ्चालन हुने

  काठमाडौं । भोलिदेखि मध्यम र लामो दूरीको सार्वजनिक यातायात संचालन हुने भएको छ । जिल्ला प्रशासन कार्यालय काठमाडौंले जारी निषेधाज्ञालाई थप खुकुलो पार्दै लामो...

माधव नेपाल समुह तत्काल सरकारमा नजाने

  काठमाडाैं । नेकपा एमालेका वरिष्ठ नेता माधव कुमार नेपालले तत्काल सरकारमा नजाने बताएका छन् । प्रधानमन्त्रीमा शेरबहादुर देउवाले विश्वासकाे मत पाएपछि प्रतिक्रिया दिँदै लाेकतन्त्रकाे...

ट्रेन्डिङ

दाङमा स्कारपियोले ठक्कर दिँदा २ जनाको मृत्यु

तुलसीपुर । राप्ती गाउँपालिकामा भएको सवारी दुर्घटनामा गम्भीर घाइते भएका मध्ये २ जनाको ज्यान गएको छ । लमही– भालुवाङ सडक खण्डको राप्ती गाउँपालिका वडा...

नीरफूलको ट्रेलरमा भूकम्पपीडितको पीडा

काठमाडौं । २०७२ को विनासकारी भूकम्पबाट पीडित अझै धेरैले घर पाएका छैनन् । आफन्त गुमाउनेको पीडा अझै भरिएको छैन । घर भत्किएको भन्दा पनि...

ई-पेपर

1

RAJDHANIDAILY VIDEO

प्रमुख

भर्खरै

छुटाउनुभयो कि?