कपिलवस्तु । चुनाव जित्नु मात्र लोकतान्त्रिक प्रक्रिया हो भन्ने बुझाइ प्रायः राजनीतिक अभ्यासमा देखिन्छ। अधिकांश नेता विजय हासिल गरेपछि समर्थकसँग उत्सव मनाउने, र्याली गर्ने र काठमाडौं वा राजधानीमा व्यस्त रहँदै राजनीतिक चमक देखाउने प्रचलनमा रमाउँछन्। तर कपिलवस्तु क्षेत्र नं. १ मा प्रतिनिधिसभा उपनिर्वाचनपछि देखिएको दृश्यले यो पुरानो अभ्यासलाई चुनौती दिएको छ। विजयी उम्मेदवार काठमाडौं लागे पनि, चुनावमा पराजित भएका स्वतन्त्र उम्मेदवार आशिष शर्मा गाउँ–गाउँ पुगेर मतदातालाई व्यक्तिगत रूपमा धन्यवाद दिइरहेका छन्।
प्रतिनिधिसभा उपनिर्वाचनमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का मोहनलाल आचार्य विजयी भए । उनले ३४ हजार १ सय ४८ मत प्राप्त गर्दै प्रतिनिधि सभा सदस्यमा निर्वाचित भएका हुन्। उनका निकटतम प्रतिस्पर्धी स्वतन्त्र उम्मेदवार आशिष शर्माले १५ हजार ८ सय ६० मत पाएका थिए । यसरी आचार्य १८ हजार २ सय ८८ मतान्तरसहित विजयी बनेका थिए।
तर संख्या मात्र राजनीतिका मापदण्ड होइनन्। आशिष शर्माले हारलाई बाधा नबनाइ, आफ्नो जनतासँगको सम्बन्ध कायम राख्दै विभिन्न गाउँ, टोल र बस्तीमा पुगेर मतदातालाई धन्यवाद दिइरहेका छन्। उनी घरदैलोमा गएर हात समाउँदै, मतदाताको मन जित्ने प्रयासमा छन्।
“चुनाव जित्नु–हार्नु लोकतान्त्रिक प्रक्रियाको हिस्सा हो। तर जनतासँग बनाएको सम्बन्ध भने परिणामले मात्र तय हुँदैन। चुनावमा मलाई विश्वास गरेर साथ दिने सबै मतदाता र समर्थकलाई धन्यवाद दिनु मेरो कर्तव्य हो,” शर्मा भन्छन्।
स्थानीय बासिन्दा पनि शर्माको यो कदमको प्रशंसा गर्दैछन्। “हामीले धेरैजसो नेता चुनावअघि मात्र देख्ने गरेका छौँ। तर चुनाव हारेर पनि मतदातालाई धन्यवाद दिन आउनु राम्रो संकेत हो,” एक स्थानीय युवा भन्छन्।
शर्माले मतदातासँगको सम्बन्ध केवल चुनावको नतिजासँग सीमित नरहेको बताएका छन्। “चुनाव सकियो भन्दैमा जनताबाट टाढा हुने सोच मेरो होइन। जनताको समस्या, अपेक्षा र सुझाव सुन्नु नै मेरो राजनीति हो,” उनले थपे। यस क्रममा उनी स्थानीयबासीका दैनिक चुनौती, समस्या र सुझावलाई आफूसम्म पुर्याउने प्रयास पनि गरिरहेका छन्।
विशेषज्ञहरूले भन्छन् कि चुनाव हारेर पनि मतदातासँग भेटघाट गर्ने शैलीले राजनीतिमा उत्तरदायित्व र जवाफदेहिताको नयाँ अभ्यास सुरु गर्न सक्छ। यसले पारंपरिक ‘विजयी मात्र देखिने’ राजनीतिक दृष्टिकोणको विपरीत छ।
कपिलवस्तु–१ मा देखिएको यो दृश्यले राजनीतिमा परिणामभन्दा पनि जनतासँगको सम्बन्धलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने आवश्यकता उजागर गरेको छ। हार वा जीत मात्र राजनीतिका मापदण्ड हुँदैनन्—जनताको मन जित्ने र विश्वास कायम राख्ने प्रयास नै स्थायी राजनीतिक पहिचान निर्माण गर्न सक्छ भन्ने सन्देश स्थानीयहरू र युवा पुस्तासम्म पुगेको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार चुनाव हारेर पनि मतदातासँग भेटघाट गर्ने शैलीले राजनीतिमा उत्तरदायित्व र जवाफदेहिताको नयाँ अभ्यास सुरु गर्न सक्छ। यो पारंपरिक ‘विजयी मात्र देखिने’ राजनीतिक दृष्टिकोणको विपरीत छ। यसले भावनात्मक रूपमा मतदातासँग जोडिनु र दीर्घकालीन जनतासँगको सम्बन्ध विकास गर्नुको महत्त्वलाई उजागर गरेको छ।
कपिलवस्तु–१ मा देखिएको यो दृश्यले राजनीतिमा परिणामभन्दा पनि जनतासँगको सम्बन्धलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने आवश्यकतालाई पुष्टि गरेको छ। हार वा जीत मात्र राजनीतिका मापदण्ड हुँदैनन्—जनताको मन जित्ने र विश्वास कायम राख्ने प्रयास नै स्थायी राजनीतिक पहिचान निर्माण गर्न सक्छ भन्ने सन्देश स्थानीयहरू र युवा पुस्तासम्म पुगेको छ।
उपनिर्वाचनपछि आशिष शर्माको यो फरक कदमले न केवल मतदातामा विश्वास जगाएको छ, तर राजनीतिमा पारदर्शिता, जवाफदेहिता र व्यक्तिगत सम्बन्धलाई महत्व दिने नयाँ अभ्यासको सुरुआत पनि गरेको देखिन्छ। कपिलवस्तुका नागरिकहरूले आशिष शर्माको यो कदमलाई केवल चुनावी रणनीति नभई वास्तविक जनता-केन्द्रित राजनीति भएको मूल्यांकन गरेका छन्।
