राज्यप्रति उदासिन नागरिकलाई अन्ततः अयोग्यले शासन गर्छ ।– ल्पेटो हाम्रो देशको सन्दर्भमा राजनितिक नेतृत्वको योग्यता,

दक्षिण एसियाली क्षेत्रीय सहयोग संगठन (सार्क) दक्षिण एसियाका आठ राष्ट्र अफगानिस्तान, बंगलादेश, भूटान, भारत, माल्दिभ्स,

षोडश वा सोह्र संस्कार, वैदिक युगदेखि आत्मशुद्धीका निम्ति अपनाउँदै आएको सांस्कृतिक परम्परा हो । जन्मदेखि

‘देशमा केही भएन, केही हुन सक्दैन’ भन्ने भाष्य प्रयोग गरिन्छ । यस्तो भाष्य समाजघातक हो

जापानमा सार्वजनिक यातायातमा बसेका युवाले सिट छोडिदियो भने बूढापाका अप्ठ्यारो मान्छन् र भन्छन्, ‘म उभिएर

पछिल्लो समय मुलुकको राजनीतिक अस्थिरता स“गस“गै आर्थिक क्षेत्रसमेत अन्योलग्रस्त बनेको अवस्था छ । विशेषगरी गत

नेपालले नयाँ संविधान र संरचना पाएको छ । तर, नवचेतना पाउन सकेको छैन । ‘नयाँ

सामान्य शब्दमा भन्नुभर्दा राजनीति ‘नागरिक दृष्टिकोण’ नै हो । यसको उत्पत्ति पनि आमनागरिकको भावना, चाहना

‘विज्ञान जब शक्ति औजार बन्दछ, तब त्यसप्रति अन्धभक्तिको जन्म हुन्छ ।’–माइकल फुको, फ्रान्सेली दार्शनिक अहिले

बहुजातीय, बहुभाषिक र बहुसांस्कृतिक मुलुक हो, नेपाल । यहाँको सामाजिक संरचना परिवार, वंश, कुल र